Colombiaanse nationale gerechten

Bandeja paisa: een rijkgevulde Antioquiaanse schotel

Maak deze royale Colombiaanse schotel met langzaam gegaarde cargamanto-bonen, carne en polvo en buikspek dat eerst in water gaart en daarna in het eigen vet krokant bakt. De bonen, hogao en het rundvlees kun je vooraf bereiden; maak de overige onderdelen vlak voor het serveren af.

Colombiaanse nationale gerechten
Delen
Bandeja paisa: een rijkgevulde Antioquiaanse schotel
Opbrengst 4 royale schotels
Portie 1 volledige schotel per volwassene
Moeilijkheid Gevorderd; meerdere onderdelen worden apart bereid
Type gerecht Maaltijd met varkensvlees, rundvlees en ei
Voorbereiding 45 minuten
Overzicht

Bandeja paisa: een rijkgevulde Antioquiaanse schotel

Bandeja paisa brengt bonen op z’n Antioquiaans, witte rijst, fijngehakt rundvlees, krokant buikspek, worst, rijpe bakbanaan, ei, arepa en avocado samen. Serveer de onderdelen apart op een brede schotel. Zo wisselen romige bonen, krokant varkensvlees, zachte rijst, zoete bakbanaan en frisse avocado elkaar af.

Bandeja paisa hoort bij Antioquia en de bredere Paisa-keuken. De onderdelen verschillen per versie; een rijkgevulde schotel kan bestaan uit bonen, carne en polvo, rijst, chicharrón, chorizo, morcilla, rijpe bakbanaan, een gebakken ei, avocado en arepa. Dit recept brengt die combinatie samen in hoeveelheden die thuis goed te bereiden zijn.

De naam verwijst naar de manier van serveren: op een brede schotel liggen meerdere apart bereide onderdelen in plaats van één gemengde stoofpot. Houd de bonen, rijst, het vlees en de gefrituurde onderdelen gescheiden. Zo blijven de krokante delen langer knapperig. Serveer de hogao apart of schep wat over de bonen en het rundvlees.

De maaltijd vraagt om planning, omdat elk onderdeel anders wordt bereid. Week de bonen de avond van tevoren. De hogao en carne en polvo kun je ook een dag eerder maken. Bereid de rijst, arepas, bakbanaan, eieren en worstjes kort voor het serveren, zodat de textuur goed blijft.

Ingrediënten

Ingrediënten

Bonen op Antioquiaanse wijze

  • 250 g gedroogde cargamanto-bonen, nagekeken en 8–12 uur in de koelkast geweekt
  • 1,5 l vers water, plus indien nodig maximaal 500 ml kokend water
  • 80 g gerookt buikspek, in kleine blokjes
  • 150 g stevige groene bakbanaan, geschild en in stukjes van 2 cm
  • 80 g wortel, fijn geraspt
  • 150 g cassave (yuca), geschild en in stukjes van 2 cm
  • 100 g hogao uit de volgende bereiding
  • 5 g panela, fijn geraspt
  • 2 g gemalen komijn
  • 2 g fijn zout
  • 0,5 g gemalen zwarte peper

Hogao

  • 250 g rijpe tomaten, fijngehakt
  • 80 g lange bosui (cebolla larga), fijngehakt
  • 5 g knoflook, fijngehakt
  • 15 ml neutrale olie
  • 8 g verse koriander, fijngehakt
  • 1 g gemalen komijn
  • 2 g fijn zout

Carne en polvo — fijngehakt rundvlees

  • 350 g mager rundvlees uit de bovenbil, dwars op de draad in repen van 2 cm
  • 80 g hogao uit de bovenstaande bereiding
  • 100 ml water
  • 10 ml neutrale olie
  • 1 g fijn zout
  • 0,5 g gemalen komijn
  • 0,25 g gemalen zwarte peper

Witte rijst

  • 200 g witte langkorrelrijst, afgespoeld en uitgelekt
  • 360 ml water
  • 50 g gele ui, fijngehakt
  • 80 g rijpe tomaat, fijngehakt
  • 10 ml neutrale olie
  • 2 g fijn zout

Chicharrón en onderdelen voor de schotel

  • 350 g vers buikspek met zwoerd, in 4 stukken; kerf het zwoerd ondiep in
  • 250 ml water
  • 2 g fijn zout
  • 4 verse Colombiaanse varkenschorizo’s, ongeveer 60 g per stuk
  • 4 volledig gare Colombiaanse morcilla’s (bloedworst), ongeveer 40 g per stuk
  • 240 g geschilde rijpe bakbanaan, schuin in plakken van 1 cm
  • 15 ml neutrale olie om de bakbanaan ondiep te bakken
  • 160 g voorgekookt wit maïsmeel voor arepas
  • 220 ml warm water
  • 3 g fijn zout voor de arepas
  • 4 grote eieren
  • 10 ml neutrale olie om de eieren te bakken
  • 200 g vruchtvlees van rijpe avocado, vlak voor het serveren in plakken
  • 1 limoen, in partjes
Bereiding

Bereiding

Bereiding

  1. Week de bonen Zet de bonen ruim onder koud water en laat ze 8–12 uur in de koelkast weken. Giet af en spoel ze om. Laat ze niet een hele nacht op kamertemperatuur weken.

  2. Maak de hogao Verhit 15 ml olie in een kleine pan op middellaag vuur. Bak de bosui en knoflook 3–4 minuten tot ze zacht zijn, zonder ze bruin te laten worden. Voeg de tomaten, komijn en het zout toe. Laat het mengsel zonder deksel 15–20 minuten zacht koken tot de saus dik is en aan een lepel blijft hangen. Haal de pan van het vuur en roer de koriander erdoor. Weeg 100 g af voor de bonen en 80 g voor het rundvlees; bewaar de rest voor erbij.

  3. Kook de bonen gaar Doe de uitgelekte bonen, het gerookte buikspek en 1,5 l vers water in een grote pan. Breng aan de kook en laat 10 minuten flink doorkoken. Zet het vuur lager, leg het deksel schuin op de pan en laat 1 uur en 45 minuten tot 2 uur en 15 minuten zacht koken. Voeg zo nodig maximaal 500 ml kokend water toe om de bonen onder water te houden. De bonen moeten tot in het midden zacht zijn, zonder melige harde kern. Voeg de groene bakbanaan, wortel, cassave, 100 g hogao, panela, komijn, zout en peper toe. Laat zonder deksel nog 25–35 minuten koken, tot de cassave zacht is en het kookvocht dikker wordt. Roer voorzichtig zodat de meeste bonen heel blijven.

  4. Maak de carne en polvo Kruid het rundvlees met zout, komijn en peper. Verhit 10 ml olie in een zware koekenpan op middelhoog tot hoog vuur. Bak de repen 2–3 minuten per kant bruin, zo nodig in porties. Doe al het vlees terug in de pan, voeg 80 g hogao en 100 ml water toe en leg het deksel erop. Laat 25–35 minuten zacht stoven en keer het vlees halverwege om. Het moet met een vork makkelijk uit elkaar gaan en in het dikste deel minstens 71 °C bereiken. Leg het vlees op een schoon bord en laat het 3 minuten rusten. Hak het fijn met een mes of maal het met korte pulsen in de keukenmachine. Doe het met het kookvocht terug in de pan en warm voorzichtig door. Het vlees moet fijn en sappig blijven, niet tot puree worden gemalen.

  5. Bak de chicharrón krokant Leg het buikspek met het zwoerd omlaag in een koude zware koekenpan. Voeg 250 ml water en 2 g zout toe. Breng rustig aan de kook en laat zonder deksel 35–45 minuten op laag vuur garen. Keer af en toe om tot het water is verdampt. Bak daarna nog 15–25 minuten op middellaag vuur en keer voorzichtig, tot de kern minstens 63 °C is en het zwoerd krokant wordt. Laat 3 minuten rusten. Zet het vuur lager als het uitgebakken vet spat. Laat de stukken op een rooster uitlekken, zodat stoom het zwoerd niet zacht maakt.

  6. Kook de rijst Verhit 10 ml olie in een pan op middelhoog vuur. Bak de ui en tomaat 3 minuten tot ze zacht zijn. Roer de rijst erdoor en bak 1 minuut mee. Voeg 360 ml water en 2 g zout toe en breng aan de kook. Doe het deksel op de pan, zet het vuur laag en kook 15 minuten tot de rijst gaar is. Laat de pan van het vuur af nog 5 minuten afgedekt staan en maak de rijst los met een vork.

  7. Vorm en bak de arepas Meng het voorgekookte maïsmeel en 3 g zout met 220 ml warm water tot er geen droge plekken meer zijn. Laat 5 minuten rusten. Verdeel het deeg in 4 porties en druk ze tot ronde schijven van 1 cm dik. Strijk scheurtjes glad met vochtige vingers. Bak de arepas op een droge bakplaat of koekenpan op middelhoog vuur 5–7 minuten per kant, tot er goudbruine plekjes ontstaan en de kern stevig is. Houd ze warm onder een schone doek.

  8. Bak de bakbanaan en gaar de worstjes Verhit 15 ml olie in een koekenpan op middelhoog vuur. Bak de bakbanaan 3–4 minuten per kant tot die goudbruin en vanbinnen zacht is. Laat uitlekken op een rooster of keukenpapier. Bak de verse chorizo’s in dezelfde pan en keer ze regelmatig tot ze bruin zijn en in het midden 71 °C bereiken. Verwarm volledig gare morcilla’s volgens de aanwijzingen op de verpakking. Gaar rauwe morcilla’s tot 71 °C in het midden. Gebruik schoon keukengerei en een schoon bord voor de gare worstjes.

  9. Bak de eieren en stel de schotels samen Verhit 10 ml olie in een schone koekenpan met antiaanbaklaag op middellaag vuur. Bak de eieren tot zowel het eiwit als de dooier stevig is; bak ze zo nodig in porties. Snijd de avocado vlak voor het serveren. Verdeel de bonen, rijst, carne en polvo, chicharrón, chorizo, morcilla, bakbanaan, arepa, ei en avocado over 4 brede schotels. Zet de overgebleven hogao en de limoenpartjes er apart bij.

Praktische tips

Praktisch

Zo lukt het goed

Week de bonen in de koelkast en kook ze gaar voordat de hogao erbij gaat. Begin met de buikspek in water en laat die daarna langzaam in het eigen vet krokant bakken. Weeg de hogao af voor de bonen en het rundvlees en zet de rest op tafel. Bereid krokante en snel gare onderdelen als laatste.

Keukengerei

Grote pan met deksel, inhoud minstens 4 l Zware koekenpan voor het buikspek en de worstjes Kleine pan met deksel voor de rijst Droge koekenpan of bakplaat voor de arepas Keukenmachine of scherp mes om het gare rundvlees fijn te maken Digitale keuken- of vleesthermometer met directe aflezing Tang, schuimspaan, maatbeker en keukenweegschaal

Praktische tips

Serveren en voorbereiden Gebruik brede borden of kleine schalen om de onderdelen apart te houden. Serveer de bonen eventueel in een kommetje, zodat het kookvocht niet bij de rijst komt. Zet hogao en limoen apart op tafel; bij deze stevige maaltijd volstaat een eenvoudige frisse salade. De bonen, hogao en carne en polvo kun je tot een dag van tevoren maken. Koel ze snel af in ondiepe bakken en zet ze in de koelkast. Verwarm de bonen en het rundvlees opnieuw tot ze dampend heet zijn. Bereid rijst, varkensvlees, arepas, bakbanaan, eieren en worstjes kort voor het serveren voor de beste textuur. Bewaren en opwarmen Zet gare onderdelen binnen 2 uur apart in ondiepe bakken in de koelkast en gebruik ze binnen 3–4 dagen. Verwarm restjes tot 74 °C. In de koelkast worden het zwoerd en de bakbanaan zacht. Bak het varkensvlees op een rooster opnieuw krokant in een hete oven en warm de bakbanaan in een droge pan op. Bak eieren en snijd avocado pas vlak voor het eten. Vervangingen Gebruik pintobonen als cargamanto-bonen niet verkrijgbaar zijn; de boon en het resultaat zijn dan wel anders. Een milde, verse, ongepekelde varkensworst kan de Colombiaanse chorizo vervangen, maar smaakt minder kenmerkend voor de Paisa-keuken. Laat de morcilla weg als je die niet kunt vinden. Gebruik voor arepas voorgekookt maïsmeel; rauw maïsmeel neemt het water anders op.

Allergenen en voedselveiligheid

Deze versie bevat ei en varkensvlees. Controleer de etiketten van chorizo en morcilla: commerciële producten kunnen tarwe, soja, melk of andere vermelde allergenen bevatten en verschillen in natriumgehalte. Arepas worden van maïsmeel gemaakt, maar noem het hele gerecht niet glutenvrij voordat je de etiketten van alle worstjes en mogelijke kruisbesmetting in de keuken hebt gecontroleerd. Bewaar geweekte bonen en rauw vlees in de koelkast. Was je handen en keukengerei na contact met rauw varkensvlees of rauwe worst en houd die gescheiden van gaar eten. Gaar verse chorizo’s en rauwe morcilla’s tot 71 °C in het midden. Bak eieren tot eiwit en dooier stevig zijn. Zet restjes binnen 2 uur in de koelkast en verwarm ze opnieuw tot 74 °C.

Tot slot

Resultaat: Een rijkgevulde Antioquiaanse schotel met romige bonen, gekruid fijn rundvlees, krokant varkensvlees en aparte porties rijst, bakbanaan, ei, arepa en avocado. Belangrijkste techniek: Kook de bonen helemaal gaar en houd krokante onderdelen droog en warm tot het serveren.

Voedingswaarden per portie

Voedingswaarden per portie

  • Portiegrootte: Eén royale schotel, ongeveer 800–900 g zoals geserveerd
  • Calorieën: Ongeveer 1.840 kcal
  • Koolhydraten: 177 g
  • Eiwit: 72 g
  • Vet: 93 g
  • Vezels: 21 g
  • Natrium: Ongeveer 2.300 mg