Skip to content
Romanya mutfağıAsma yaprağında etli rulolar

Sarmale în foi de viță moldovenești

Taze asma yaprakları; domuz ve dana kıyması, pirinç, soğan ve otlardan oluşan iç harcı sarar. Rumen sarmaleleri, domatesli ve şaraplı pişirme sıvısında, tütsülenmiş ve tamamen pişmiş domuz döşüyle birlikte kısık ateşte pişer.

Sarmale în foi de viță moldovenești: kıymalı ve pirinçli iç harçla doldurulmuş, domates sosu ve tütsülenmiş domuz etiyle sunulan küçük Rumen asma yaprağı ruloları.Sarmale în foi de viță moldovenești
10 porsiyon (yaklaşık 40 küçük sarma)porsiyon
1sa 10dkhazırlık
1sa 45dkkısık ateşte pişirme
Ortazorluk

Sarmale în foi de viță moldovenești

Taze asma yaprakları; domuz ve dana kıyması, pirinç, soğan ve otlardan oluşan iç harcı sarar. Bu Rumen sarmaleleri domates, beyaz şarap ve tütsülenmiş domuz döşüyle, kapağı kapalı olarak kısık ateşte pişer.

Sarmale în foi de viță moldovenești, tarihî Moldova bölgesiyle ilişkilendirilen Rumen asma yaprağı rulolarıdır. Bu bölge bugün Romanya sınırları içindedir; günümüzdeki Moldova Cumhuriyeti kastedilmez. Romence yemek adı korunur; yaprak sarması biçimini tarif eder ama yemeğin adının yerine geçmez. Sarmalelerin yöreye ve aileye göre farklı biçimleri vardır. Buradaki tarif belirli bir versiyonu anlatır ve tek biçim olduğunu ileri sürmez. Genç asma yapraklarının içine domuz ve dana kıyması, pirinç, soğan ve otlardan oluşan harç sarılır. Rulolar domatesli, beyaz şaraplı sıvıda ve tamamen pişmiş tütsülenmiş domuz döşüyle yavaşça pişirilir.

Taze yaprakların sararken yırtılmaması için genç ve esnek olması gerekir. Yaprakları 20–30 saniye ön haşlayın, ardından hemen soğuk suya alın ve iyice süzün. Yaprakları partiler hâlinde haşlamak, fazla yumuşamalarını önlemeye yardımcı olur. Sarmak için yaklaşık 40 esnek yaprak seçin; kalanları tencerenin tabanını kaplamak ve en üst katmana örtmek için ayırın. Salamurada saklanmış yapraklar taze yaprakların yerine kullanılabilir; durulayıp süzün, tuzluysa kısa süre soğuk suda bekletin. Sapın yanındaki kalın ana damarı inceltin; bu bölüm katlanırken yaprağın esnekliğini azaltabilir. Küçük bir yırtık oluşursa başka bir yapraktan küçük bir parçayla üzerini kapatın. Ruloların benzer büyüklükte olması eşit pişmelerine yardımcı olur.

Pirinç iç harca çiğ olarak girer. Bu nedenle soğan, pirinç ve domates salçasından oluşan tabanı kıymayla karıştırmadan önce tamamen soğutun. Kuru beyaz şarabın yalnızca 50 ml’sini tavaya ekleyin ve keskin alkol kokusu hafifleyene kadar kısa süre pişirin. Kalan 50 ml şarap, süzülmüş domates püresi ve sıcak suyla birlikte tencereye eklenir. Şarap tarifte açıkça yer alan alkollü bir malzemedir; onaylanmış tarifteki miktarı koruyun, meyve suyu veya sirkeyle değiştirmeyin.

Kıymayı tamamen soğumuş pirinçli karışım ve dereotu, maydanoz ile kekiğin yarısıyla birleştirin. İç harç eşit dağılınca karıştırmayı bırakın; uzun süre karıştırmak dokuyu sıkılaştırabilir. Her yaprağa küçük bir porsiyon koyun, kenarları içe katlayın ve bastırmadan sıkıca sarın. Yaklaşık 4–5 cm uzunluğundaki rulolar pirincin şişmesi için yer bırakır. Sıvı eklerken açılmamaları için birleşme yeri alta gelecek şekilde dizin.

Yaklaşık 6 l hacimli, kapaklı ağır bir tencerenin tabanını ayırdığınız yapraklarla kaplayın. Sarmaleleri çok sıkıştırmadan kat kat dizin ve tütsülenmiş domuz döşünü aralarına paylaştırın. Süzülmüş domates püresini, kalan şarabı, sıcak suyu ve kalan otları karıştırın. Süzülmüş domates püresi, pirinçli tabanda kullanılan domates salçasından farklıdır. Sıvıyı tencerenin kenarından, seviyesi üst katmanın hemen altında kalacak şekilde dökün. Defne yapraklarını ekleyin, sarmalelerin üstünü ayırdığınız yapraklarla örtün ve tencerenin kapağını kapatın. Üstteki yapraklar tüm sarmale katmanını kapalı tutar.

Sıvıyı hafifçe kaynatın, ateşi kısın ve sarmaleleri kapağı kapalı olarak 90 dakika pişirin. 45 dakika sonra sıvı seviyesini kontrol edin; azalmışsa tencerenin kenarından sıcak su ekleyin. Sıvı hafifçe fokurdamalı, kuvvetli kaynamamalıdır. İç harcın güvenli biçimde piştiğini temiz bir gıda termometresini en büyük rulonun merkezine yerleştirerek kontrol edin. Kıyma en az 71 °C’ye ulaşmalıdır. Yaprağın yumuşaması ve pirincin pişmesi doku için önemlidir; ancak sıcaklık ölçümünün yerine geçmez. Ocağı kapatın, tencereyi 15 dakika kapalı dinlendirin ve defne yapraklarını çıkarın.

Hazırlık süresi 70 dakikadır. Pişirme süresi 105 dakika; 90 dakikalık kısık ateşte pişirmeyi ve kapak kapalı 15 dakikalık dinlenmeyi kapsar. Toplam süre 175 dakikadır. Tarif 10 porsiyon, yaklaşık 40 küçük rulo verir; kişi başı ortalama dört tane düşer. Sarmaleleri tenceredeki domatesli sıvıdan biraz ekleyerek sıcak servis edin. Mămăligă adı verilen Rumen mısır lapası, ekşi krema, turşu sebzeler veya taze acı biber ayrı seçenekler olarak sunulabilir; bunlar iç harcın malzemeleri değildir.

Onaylanan tek ikame, taze asma yaprağı yerine salamurada saklanmış yaprak kullanmaktır. Yaprakları durulayıp süzün; tuzluysa kısa süre suda bekletin. Salamura yapraklar yemeği daha tuzlu ve daha az taze aromalı yapabilir, bu yüzden ölçmeden tuz eklemeyin. Artan yemeği iki saat içinde, ortam sıcaklığı 32 °C’nin üzerindeyse bir saat içinde sığ kaplara alın. 4 °C veya daha düşük sıcaklıkta üç ila dört gün saklayın. Tekrar ısıtırken kapağı kapalı tutun ve merkez sıcaklığını 74 °C’ye çıkarın.

Yaklaşık 40 küçük rulo (10 porsiyon)

Tarif kartı

Sarmale în foi de viță moldovenești

porsiyon10 porsiyon (yaklaşık 40 küçük sarma)
hazırlık: 70 dk.pişirme: 105 dk.Toplam süre: 2 sa. 55 dk.

Asma yaprakları

İç harç

İç harç ve pişirme sıvısı

Pişirme sıvısı

Tenceredeki katmanlar

Baharatlar

Gerekli ekipman

Yapılışı

15 dakika

Asma yapraklarını hazırlayın

Asma yapraklarını yıkayın; saplarını ve çok kalın uçlarını kesin. Bir tencerede suyu kaynatın. Yaprakları partiler hâlinde 20–30 saniye ön haşlayın, hemen soğuk suya alıp soğutun ve iyice süzün. Sarmak için esnek yaklaşık 40 yaprak seçin; kalanları tencerenin tabanını kaplamak ve üst katmana örtmek için ayırın. Taze yaprak yerine salamurada saklanmış yaprak kullanıyorsanız iyice durulayıp süzün. Bir yaprağın tadına bakın; hâlâ tuzluysa kısa süre soğuk suda bekletin.

20 dakika

Soğanı yumuşatıp pirinci ısıtın

Ayçiçek yağını geniş tavada orta-kısık ateşte ısıtın. Soğanı ekleyip renk almadan yumuşayana kadar 6–8 dakika pişirin. Yıkanmış pirinçle domates salçasını ekleyin ve karıştırarak 2 dakika pişirin. 50 ml beyaz şarabı dökün; keskin alkol kokusu hafifleyene kadar kısa süre pişirin. Karışımı bir tabağa yayın ve tamamen soğumaya bırakın.

10 dakika

İç harcı hazırlayın

Soğuk domuz ve dana kıymasını geniş bir kaba alın. Tamamen soğumuş pirinçli karışımı, dereotunun yarısını, maydanozun yarısını, kekiğin yarısını, tuzu ve karabiberi ekleyin. Malzemeler eşit dağılana kadar karıştırın; fazla karıştırmak iç harcı sıkılaştırabilir. Mutfak sıcaksa yaprakları sararken kabı kapatıp buzdolabında tutun.

25 dakika

Sarmaleleri sarın

İç harçtan küçük bir porsiyonu yaprağın sap tarafına yakın yerleştirin. Kenarları içe katlayıp yaklaşık 4–5 cm uzunluğunda sıkı bir rulo sarın; pirincin şişmesi için içeride boşluk bırakın. Her rulonun birleşme yeri alta gelecek şekilde dizin ve eşit pişmeleri için boylarını birbirine yakın tutun.

1 saat 45 dakika

Katmanları dizip kısık ateşte pişirin

Kapaklı ağır tencerenin tabanını ayırdığınız birkaç asma yaprağıyla kaplayın. Ruloları birleşme yerleri alta gelecek şekilde sık bir kat dizin ve aralarına tütsülenmiş domuz döşünün bir kısmını yerleştirin. Kalan rulo ve etle katman yapmaya devam edin. Süzülmüş domates püresini, kalan 50 ml şarabı, sıcak suyu ve dereotu, maydanoz ile kekiğin kalanını karıştırın. Sıvıyı tencerenin kenarından, seviyesi üst katmanın hemen altına gelecek şekilde dökün. Defne yapraklarını ekleyip kapağı kapatın. Sıvıyı hafifçe kaynama noktasına getirin, ateşi kısın ve 90 dakika kapağı kapalı pişirin. 45 dakika sonra sıvı seviyesini kontrol edin; azaldıysa sıcak su ekleyin. Sıvı hafifçe fokurdamalı, kuvvetli kaynamamalıdır. Temiz termometreyi en büyük rulonun merkezine batırıp ölçün; kıyma en az 71 °C’ye ulaşmalıdır. Ocağı kapatın ve tencereyi kapağı kapalı olarak 15 dakika dinlendirin. Servisten önce defne yapraklarını çıkarın.

Başarılı sonuç için ipuçları

01

Yaprakları kısa süre haşlayın

Sarılabilecek kadar yumuşayıp esner esnemez kaynar sudan alın. Hemen soğutup iyice süzün.

02

Pirinçli tabanı tamamen soğutun

Karışımı tabağa yayın; kıymayla yalnızca tamamen soğuduktan sonra birleştirin.

03

Ruloları eşit ve gevşek sarın

Pirincin şişmesi için boşluk bırakın ve ruloları birleşme yeri alta gelecek şekilde dizin.

04

Sıvıyı hafif fokurdatın

45 dakika sonra seviyeyi kontrol edin ve gerekiyorsa sıcak su ekleyin.

Pişirirken sık karşılaşılan sorular

SorunNe yapılmalı
Sarma sırasında yapraklar yırtılıyor.Sap yakınındaki kalın damarları daha derin kesin ve sert yaprakları yalnızca esneyene kadar haşlayın. Küçük bir yırtığı başka bir yaprak parçasıyla kapatın.
Rulolar fazla tuzlu.Salamura yaprakları durulayın, gerekirse kısa süre suda bekletip süzün. Tütsülenmiş domuz döşü de tuzlu olabilir; daha fazla tuz eklemeyin.
İç harç sıkı ve yoğun.Malzemeler birleşene kadar karıştırın ve ruloları aşırı sıkmayın; pirincin şişmesi için yer gerekir.
Üst katman kuruyor.Tencerenin kapağını kapalı tutun ve sıvı seviyesini kontrol edin. Gerekirse kenardan sıcak su ekleyin.

Malzeme değişiklikleri

Asıl malzemePratik alternatifNe değişir
Taze asma yapraklarıDurulanıp süzülmüş salamura asma yapraklarıTuzluysa kısa süre suda bekletin. Salamura yapraklar tuz seviyesini ve taze aromayı değiştirebilir; ölçmeden tuz eklemeyin.

Servis ve saklama

Servis

Biraz domatesli pişirme sıvısıyla sıcak servis edin ve defne yapraklarını çıkarın. Mămăligă, ekşi krema, turşu sebzeler veya taze acı biberi ayrı sunabilirsiniz.

Önceden hazırlama

Sarmaleleri bir gün önce pişirin, biraz sıvıyla hızla soğutup kapalı saklayın. Kapak kapalı olarak merkez sıcaklığı 74 °C’ye ulaşana kadar ısıtın.

Buzdolabı

İki saat içinde—ortam sıcaklığı 32 °C’yi aşarsa bir saat içinde—artan yemeği sığ kaplara aktarın. 4 °C veya altında üç ila dört gün saklayın.

Buzdolabı dışında

Pişmiş sarmaleler oda sıcaklığında iki saatten fazla, ortam sıcaklığı 32 °C’yi aşıyorsa bir saatten fazla kaldıysa atın.

Sık sorulan sorular

Sarmale în foi de viță moldovenești nedir?

Tarihî Moldova bölgesiyle ilişkilendirilen Rumen asma yaprağı rulolarıdır. Bu versiyon domuz ve dana kıyması, pirinç, domates, şarap, otlar ve tütsülenmiş domuz döşü içerir.

Tariften kaç rulo çıkar?

Yaklaşık 40 küçük rulo çıkar; toplam 10 porsiyon, kişi başı yaklaşık dört adet.

Salamurada saklanmış asma yaprağı kullanabilir miyim?

Evet. Yaprakları durulayıp süzün. Tuzluysa kısa süre soğuk suda bekletin ve iç harcı tuzlamadan önce tadına bakın.

İç harcın güvenle piştiğini nasıl anlarım?

Temiz bir gıda termometresini en büyük rulonun merkezine yerleştirin. Kıyma en az 71 °C’ye ulaşmalıdır.

Sarmaleleri önceden hazırlayabilir miyim?

Evet. Bir gün önceden pişirip biraz pişirme sıvısıyla hızla soğutun ve kapalı saklayın. Kapağı kapalı olarak merkez sıcaklığı 74 °C’ye ulaşana kadar ısıtın.