Skip to content
KeukenType gerecht

Encocado de cangrejo azul uit Sálima

Bij dit streekgerecht uit Sálima garen de krabben en hele bakbananen eerst in de tweede kokosmelkextractie; de rijkere eerste extractie en chiyangua gaan er op het eind bij.

Blauwe krabben en bakbananen in goudkleurige kokossaus voor encocado uit Sálima.Encocado de cangrejo azul uit Sálima
Delen kan zodra de openbare pagina-URL is ingesteld.
1 grote pan; het aantal porties hangt af van de plaatselijke bundel krabbenporties
35minvoorbereidingstijd
55minbereidingstijd
GemiddeldMoeilijkheidsgraad

Blauwe landkrab en twee kokosmelkextracties uit Sálima

Encocado de cangrejo azul uit Sálima combineert kokosmelk, hele rijpe bakbananen en chiyangua.

Encocado de cangrejo azul wordt in verband gebracht met Sálima, een kustparochie in het kanton Muisne in de provincie Esmeraldas. Het is een regionale variant van de kustgerechten waarin lokale zeevruchten met kokosmelk worden bereid. De toeristische pagina van Sálima publiceert een recept met blauwe landkrab en verbindt het gerecht met het jaarlijkse gastronomische krabbenfestival in oktober. De bronnen bevestigen de plaatselijke traditie in Sálima en omgeving, maar noemen het gerecht geen officieel nationaal gerecht van Ecuador. Daarom blijft de Spaanse naam behouden en wordt de herkomst nauwkeurig vermeld.

De blauwe krab in dit recept is Cardisoma crassum, een andere soort dan de rode mangrovekrab. Ecuadoraans onderzoek naar de kustkeuken beschrijft het blauwe schild en het voorkomen van deze soort in het noorden van Esmeraldas. Geïnterviewde bewoners vinden het vlees iets zoeter en geschikt voor encocado. De precieze soortnaam voorkomt dat het gerecht wordt teruggebracht tot een willekeurige krab in kokosmelk. Dit betekent niet dat de soort alleen in Sálima voorkomt of dat deze bereiding heel Ecuador vertegenwoordigt.

De lokale ingrediëntenlijst begint met één sarta krabben, een grote kokosnoot en vijf rijpe bakbananen. Verder staan er rode ui, paprika, knoflook, het witte deel van bosui, chiyangua, komijn en zout op. De bron zegt niet hoeveel krabben of welk gewicht één sarta bevat. Daarom is een exact aantal porties niet te geven. De bakbananen blijven heel. Zijn ze rijp maar nog stevig, dan raadt de plaatselijke methode aan ze voorzichtig met een houten stamper aan te slaan in plaats van ze in stukken te snijden.

De belangrijkste techniek is de kokosmelk in twee afzonderlijke rondes te trekken. Volgens Sálima gaat er één glas water bij de eerste, rijkere extractie en drie glazen bij de tweede. Een universitaire bron over encocados uit Esmeraldas beschrijft ook hoe het kokosresidu opnieuw met warm water wordt gemixt om de tweede melk te verkrijgen. Omdat de inhoud van een glas niet is vastgelegd, rekenen we hier met 240 ml: 240 ml voor de eerste en 720 ml voor de tweede extractie. Dat is een praktische standaard; de opbrengst hangt ook af van formaat en vochtigheid van de kokosnoot.

De tweede extractie gaat eerst in de pan met de krabben, refrito en hele bakbananen. Refrito is de gebakken basis van rode ui, paprika, bosui, knoflook en komijn. Olie staat niet in de lokale ingrediëntenlijst, hoewel de methode wel vraagt om refrito te maken. Daarom is 30 ml neutrale olie een duidelijk gemarkeerde redactionele startmaat, geen hoeveelheid uit de bron. De bron bepaalt evenmin de kleur van de paprika of de grootte van de uien. Voeg zout naar smaak toe.

Wanneer het krabvlees stevig, parelmoerachtig en ondoorzichtig is en de bakbananen zacht zijn, gaan de eerste extractie en de chiyangua-bladeren erbij. De pagina van Sálima schrijft voor de laatste tien minuten zonder deksel te koken: afdekken kan de kokossaus schiften of waterig maken. De bereidingstijd hangt af van de grootte van de krabben en de rijpheid van de bakbananen. De tijd in het recept is daarom een praktische schatting en geen vaste tijd uit de bron. De volgorde van de kokosmelk blijft belangrijk: de rijkere eerste extractie gaat er pas aan het eind bij.

Chiyangua wordt in andere gebieden ook culantro of recao genoemd. Het is een aromatisch kruid dat niet hetzelfde is als koriander, ook al lijken sommige vertaalde namen op elkaar. Voeg de vier blaadjes aan het eind toe. Serveer de encocado warm met gewone witte rijst apart. De rijst neemt de kokossaus op, terwijl de hele krabben en bakbananen herkenbaar blijven. De lokale pagina geeft geen hoeveelheid rijst, dus daarvoor wordt geen vaste portie verzonnen.

Controleer vóór aankoop of vangst de actuele Ecuadoraanse regels voor precies deze soort. Gesloten seizoenen verschillen per soort en jaar; oude data vormen geen blijvende kalender. Bewaar levende krabben gekoeld tot het koken en houd ze gescheiden van bereid voedsel. Verdeel restjes snel over ondiepe afsluitbare bakken, zet ze binnen twee uur in de koelkast en gebruik ze binnen drie tot vier dagen. Verhit krab en saus bij het opwarmen tot 74 °C; bewaar de rijst apart.

Ingrediënten op een rij

Receptkaart

Encocado de cangrejo azul uit Sálima

porties1 grote pan; het aantal porties hangt af van de plaatselijke bundel krabben
voorbereidingstijd: 35 min.bereidingstijd: 55 min.totale tijd: 1 uur 30 min.

Schaaldieren

Kokos

Groente en fruit

Groente

Kruiden

Specerijen

Vloeistoffen

Vetten

Kruiden en specerijen

Om te serveren

Keukengerei

Bereiding

10 min

Spoel de levende krabben af en bereid de kokosnoot voor

Bewaar de levende krabben gekoeld tot je begint en bereid ze op de dag van aankoop. Gebruik geen krabben die dood aankwamen of warm zijn bewaard. Spoel en borstel de schilden vlak voor het koken af onder koud stromend water en houd je handen uit de buurt van de scharen. Rasp het kokosvlees en verdeel 960 ml water: 240 ml voor de eerste en 720 ml voor de tweede extractie.

15 min

Trek de kokosmelk twee keer

Mix de geraspte kokos met 240 ml water en zeef het mengsel in een kom; zet deze rijkere eerste kokosmelk apart. Doe het kokosresidu terug in de blender met 720 ml water, mix opnieuw en zeef in een tweede kom. Houd de extracties gescheiden. De bron gebruikt huishoudglazen; hier is één glas redactioneel op 240 ml gesteld.

10 min

Maak de refrito en schil de bakbananen

Verhit 30 ml neutrale olie in de brede koekenpan. Voeg rode ui, paprika, bosui, knoflook en komijn toe. Bak op middelhoog vuur en roer regelmatig tot de groenten zacht en geurig zijn. De bron schrijft refrito voor maar noemt geen olie; deze hoeveelheid is een redactionele startmaat. Schil de vijf zeer rijpe bakbananen en laat ze heel. Sla een stevige banaan voorzichtig aan met een houten stamper.

ca. 35 min (schatting)

Stoof de krabben en hele bakbananen in de tweede extractie

Leg de schoongemaakte levende krabben in de brede pan. Verdeel de refrito erover, voeg de hele bakbananen en tweede kokosmelk toe en zout. Breng aan de kook en laat daarna rustig en gelijkmatig sudderen tot de krab gaar is en de bakbananen zacht zijn. De bron noemt geen kooktijd; 35 minuten is een schatting die afhangt van de grootte van de krab en hoe vol de pan is. Het vlees hoort stevig, parelmoerachtig en ondoorzichtig te zijn. Kook in porties als de vloeistof niet kan circuleren.

10 min

Voeg de eerste extractie en chiyangua toe

Voeg zodra de krab gaar is en de bakbananen zacht zijn de bewaarde eerste kokosmelk en vier blaadjes chiyangua toe. Laat de pan volgens het recept uit Sálima tien minuten onafgedekt sudderen; met deksel kan de kokossaus schiften of waterig worden. Proef, voeg zo nodig zout toe en zet het vuur uit. Serveer de hele krabben en bakbananen warm met gewone witte rijst apart.

Keukentips

01

Houd de twee extracties gescheiden

De rijkere eerste extractie gaat er op het eind bij; in de tweede garen eerst krabben en bakbananen.

02

Laat de bakbananen heel

De Sálima-versie gebruikt gepelde hele bakbananen. Sla stevige vruchten voorzichtig aan in plaats van ze te snijden.

03

Dek de pan op het eind niet af

Laat de pan de laatste tien minuten onafgedekt sudderen, zodat de kokosmelk niet schift.

04

Stapel de krabben niet op elkaar

Gebruik een brede pan of kook in porties, zodat de vloeistof kan circuleren.

05

Spoel levende krabben kort af

Bewaar ze gekoeld en spoel ze onder stromend water; laat ze niet weken.

06

Vervang chiyangua niet door koriander

Chiyangua, culantro en recao zijn andere kruiden dan koriander.

07

Controleer de gaarheid

Het vlees hoort stevig, parelmoerachtig en ondoorzichtig te zijn; de bakbananen zacht.

Variaties

Behoud de lokale maat sarta

De bron uit Sálima noemt een bundel krabben zonder aantal of gewicht. De bundels verschillen, dus raad het aantal niet.

Gebruik de extracties in de juiste volgorde

Gaar eerst krabben en bakbananen in de tweede extractie. Voeg de rijkere eerste pas daarna toe en laat tien minuten onafgedekt sudderen.

Veelgestelde vragen tijdens het koken

ProbleemWat te doen
De kokossaus schiftLaat de saus onafgedekt zacht sudderen. Roer voorzichtig zonder de saus rond de krabben op te kloppen.
De bakbananen blijven stevigLaat ze rustig verder garen tot ze zacht zijn. Stevige vruchten kun je volgens de lokale methode vooraf voorzichtig aanslaan.
Het krabvlees is nog niet ondoorzichtigLaat rustig sudderen tot het vlees stevig, parelmoerachtig en ondoorzichtig is. Kook zo nodig in porties.
Het aantal porties is onduidelijkHoud de lokale maat aan en leid er zonder bekende hoeveelheid geen exact aantal porties uit af.

Vervangingen

Oorspronkelijk ingrediëntPraktische vervangerWat verandert
ChiyanguaGeen bevestigde vervangerDit kruid bepaalt mede het streekkarakter. Koriander is een andere plant en geen gelijkwaardige vervanger.
Blauwe landkrab (Cardisoma crassum)Niet zomaar vervangenEen andere soort verandert de identiteit en mogelijk de kooktijd. Controleer de actuele regels.
Neutrale olieNiet genoemd in de lokale ingrediëntenlijst30 ml is een redactionele richtlijn voor de refrito, niet een bronmaat.

Afkoelen en bewaren

Serveer de encocado warm. Koel restjes krab en saus snel af en bewaar ze veilig.

Binnen twee uur koelen

Doe restjes in ondiepe afsluitbare bakken en zet ze binnen twee uur in de koelkast. Bewaar gekookte rijst apart.

Binnen drie tot vier dagen gebruiken

Bewaar de krabstoofpot gekoeld en gebruik binnen drie tot vier dagen.

Verhitten tot 74 °C

Verhit al roerend tot 74 °C. Laat restjes zeevruchten niet op kamertemperatuur staan.

Veelgestelde vragen

Wat is encocado de cangrejo azul?

Een streekgerecht uit Sálima in Esmeraldas waarin blauwe landkrab en rijpe hele bakbananen in kokosmelk garen.

Is het een nationaal gerecht van Ecuador?

Lokale bronnen beschrijven het als gerecht uit Sálima en de kust van Esmeraldas, zonder officiële nationale status toe te kennen.

Welke krabbensoort wordt gebruikt?

Ecuadoraans onderzoek noemt de blauwe landkrab Cardisoma crassum en onderscheidt die van de rode mangrovekrab.

Waarom wordt de kokosmelk twee keer getrokken?

De rijkere eerste extractie komt op het eind erbij; de dunnere tweede gebruikt men om krabben en bakbananen eerst te garen.

Wat betekent sarta?

Een plaatselijke bundelmaat voor krabben. De bron vermeldt gewicht noch aantal, dus er wordt geen vast aantal porties gegeven.

Kan ik chiyangua vervangen door koriander?

Niet als hetzelfde kruid. Chiyangua heet elders ook culantro of recao, maar is iets anders dan koriander.

Waarom blijft de pan op het eind open?

De lokale methode vraagt tien minuten onafgedekt koken omdat de kokossaus anders kan schiften.

Hoe zie ik dat de krab gaar is?

Het vlees is stevig, parelmoerachtig en ondoorzichtig. De tijd verschilt per formaat, dus controleer de krab vóór het serveren.