Polonya’nın ulusal yemekleri

Piernik staropolski: Erik ezmeli Polonya usulü ballı baharatlı kek

Piernik staropolski, hamuru pişirmeden önce dinlendirilen, ballı ve baharatlı bir Polonya kekidir. Bu ev yapımı katlı versiyonda buğday ve çavdar unu, ceviz ve şekerlenmiş portakal kabuğu kullanılır. Üç ince kek katı koyu erik ezmesiyle birleştirilir ve üzeri bitter çikolata ganajıyla kaplanır. Çiğ hamur buzdolabında yalnızca kısa süre olgunlaştırılır.

Polonya’nın ulusal yemekleri
Paylaş
Katlı kek ve iki dilim, parlak çikolatanın altında kalın erik katmanlarını gösterir.
Verim 23 × 33 cm ölçülerinde 1 katlı kek, yaklaşık 140 g'lık 16 dilim
Aktif hazırlık 75 dakika
Pişirme 45 dakika
Hamurun olgunlaşması, soğuması ve dinlenmesi 61 saat
Piernik staropolski hakkında

Piernik staropolski: Erik ezmeli Polonya usulü ballı baharatlı kek

Piernik staropolski'nin tek ve değişmez bir tarifi yoktur. Belgelenmiş ev tariflerinde bal, buğday ve çavdar unu, yumurta, tereyağı ve sıcak aromalı baharatlar bir araya gelir; bazılarına kakao, kuru meyve veya kuruyemiş de eklenir. Bazı yöntemlerde çiğ hamur haftalarca dinlendirilir, pişen katlar da servis öncesinde yumuşamaya bırakılır; ancak malzemeler ve süreler değişir.

Bu tarifte hamur üç ince kata ayrılır ve katlar ayrı ayrı pişirilir. Koyu erik ezmesi katları bir arada tutar, çikolata ganajı da üst katı kaplar. Şekerlenmiş portakal kabuğu ve ceviz, aile tariflerinde görülen meyve ve baharat eşleşmelerini yansıtır. Çiğ hamur buzdolabında 48 saat dinlendirilir; birleştirilen kek de katlar yumuşayıp dolgu oturana kadar soğutulur.

Tescilli Piernik staropolski z Powiśla, kendine özgü kat ve meyve konservesi geleneği olan ayrı bir yöresel üründür. Bu ev tarifi söz konusu yerel ürünün aynısı olarak sunulmaz. Bal, tereyağı, erik dolgusu ve çikolata keki yoğun ve doyurucu kıldığından küçük dilimler kesin.

İyi sonuç için ipuçları

İyi sonuç için ipuçları

  • Yumurtaları eklemeden önce bal karışımını soğutun; böylece yumurtalar pişmeye başlamaz.
  • Çiğ hamurun üzerini sıkıca kapatın ve 4 °C veya daha soğukta en fazla 48 saat tutun.
  • Katların benzer kalınlıkta pişmesi için hamuru tartıp üç eşit parçaya ayırın.
  • Kenarlardan akabilecek sulu reçel yerine koyu erik ezmesi kullanın.
  • Birleştirmeden önce katları tamamen soğutun; düzgün dilimlenmeleri için keki yeterince soğukta bekletin.
Malzemeler

Malzemeler

  • 450 g beyaz buğday unu
  • 150 g çavdar unu
  • 220 g bal
  • 80 g açık esmer şeker
  • 125 g tuzsuz tereyağı, eritilip soğutulmuş
  • 3 büyük yumurta, kabuksuz yaklaşık 150 g
  • 80 ml süt
  • 12 g karbonat
  • 18 g Polonya usulü piernik baharat karışımı
  • 20 g şekersiz kakao tozu
  • 4 g ince tuz
  • 60 g şekerlenmiş portakal kabuğu, ince kıyılmış
  • 60 g ceviz, kıyılmış
  • 500 g koyu erik ezmesi (powidła śliwkowe)
  • 150 g bitter çikolata, ince kıyılmış
  • 100 ml krema
  • 15 g tuzsuz tereyağı
Yapılışı

Yapılışı

Hazırlanışı

  1. Bal karışımını soğutun.Balı ve esmer şekeri küçük bir tencerede kısık ateşte, şeker eriyene kadar ısıtın; kaynatmayın. Ocaktan alın, tereyağını ekleyip eriyene kadar karıştırın ve karışımı oda sıcaklığına gelene kadar soğutun.

  2. Hamuru karıştırıp olgunlaştırın.Buğday unu, çavdar unu, karbonat, baharat, kakao ve tuzu çırpma teliyle karıştırın. Soğumuş bal karışımını, yumurtaları ve sütü ekleyin. Yalnızca koyu ve homojen bir hamur oluşana kadar karıştırın, ardından şekerlenmiş portakal kabuğunu ve cevizi katın. Üzerini kapatıp 4 °C veya daha soğuk buzdolabında 48 saat dinlendirin. Çiğ hamurun tadına bakmayın.

  3. Hamuru bölüp şekillendirin.Hamuru buzdolabından çıkarın ve üç eşit parçaya bölün. Fırını alt-üst ayarda 180 °C'ye veya fanlı ayarda 170 °C'ye ısıtın. 23 × 33 cm tepsiyi pişirme kâğıdıyla kaplayın. Hamurun bir parçasını tepsiye bastırarak ince ve eşit bir kat hâline getirin; gerekirse parmaklarınızı hafifçe ıslatın.

  4. Katları pişirip soğutun.Her katı ayrı ayrı 12–15 dakika, şekli oturup kokusu çıkana ve ortası kuru olana kadar pişirin; merkez sıcaklığı en az 71,1 °C'ye ulaşmalıdır. Her katı pişirme kâğıdıyla birlikte tel rafa alın ve üst üste koymadan önce tamamen soğutun.

  5. Erik ezmesiyle katları birleştirin.Soğumuş ilk katın üzerine erik ezmesinin yarısını eşit şekilde sürün. İkinci katı yerleştirip kalan ezmeyi yayın. Üçüncü katı ekleyin, kenarları hizalayın ve çatlatmadan katları birleştirmek için çok hafifçe bastırın.

  6. Ganajı hazırlayıp keki soğutun.Kremayı kaynatmadan, buhar çıkana kadar ısıtın. Kıyılmış çikolata ve tereyağının üzerine dökün; 2 dakika bekleyip ortadan dışa doğru pürüzsüz ve parlak olana kadar karıştırın. Üst kata yayın. Kekin üzerini kapatıp katların yumuşaması ve dolgunun oturması için 4 °C veya daha soğuk buzdolabında 12 saat bekletin.

  7. Dilimleyip servis edin.Servisten 20–30 dakika önce üzeri kapalı keki buzdolabından çıkarın. Keskin bir bıçağı sıcak suda ısıtıp kurulayın ve keki 16 dilime kesin; her kesim arasında bıçağı silin. Kalan keki kapatıp buzdolabında saklayın.

İyi sonuç için ipuçları

Pratik öneriler

İyi sonuç için ipuçları

Yumurtaları eklemeden önce bal karışımını soğutun; böylece yumurtalar pişmeye başlamaz.

İyi sonuç için ipuçları

Çiğ hamurun üzerini sıkıca kapatın ve 4 °C veya daha soğukta en fazla 48 saat tutun.

İyi sonuç için ipuçları

Katların benzer kalınlıkta pişmesi için hamuru tartıp üç eşit parçaya ayırın.

İyi sonuç için ipuçları

Kenarlardan akabilecek sulu reçel yerine koyu erik ezmesi kullanın.

İyi sonuç için ipuçları

Birleştirmeden önce katları tamamen soğutun; düzgün dilimlenmeleri için keki yeterince soğukta bekletin.

Sorun giderme

Sorun giderme

  • Hamur yaymak için fazla sertBuzdolabının daha ılık bir bölümünde kısa süre bekletin, sonra hafif ıslak parmaklarla bastırın; ölçülmemiş sıvı eklemeyin.
  • Taşırken bir kat çatlıyorKatı pişirme kâğıdının üzerinde soğutun ve sıcakken kaldırmak yerine kâğıdı rafa doğru kaydırın.
  • Erik dolgusu kenarlardan taşıyorDolgu fazla sulu veya katlar hâlâ sıcak olabilir. Koyu erik ezmesi kullanın ve katlar tamamen soğuduktan sonra birleştirin.
  • Kek keserken ufalanıyorYeterince soğumamış olabilir. Üzeri kapalı olarak tam 12 saat soğutun ve temiz, keskin bir bıçak kullanın.
Porsiyon başına besin değerleri

Porsiyon başına besin değerleri

  • Ganaj dâhil bütün kekin on altıda biri için yaklaşık değerler: 410 kcal, 60 g karbonhidrat, 5 g protein, 17 g yağ, 9 g doymuş yağ, 3 g lif ve 220 mg sodyum. Yuvarlanmış tahminler genel bileşen verilerine dayanır; bal, un oranları, erik ezmesi, çikolata markası ve porsiyon büyüklüğü sonucu değiştirir. Bu değerler laboratuvar analizi değildir.

Servis, saklama ve ön hazırlık: Keki hafif soğuk veya oda sıcaklığına yakın hâlde, kahve ya da çayla birlikte küçük porsiyonlar hâlinde servis edin. Dilim buzdolabından yeni çıkmış kadar soğuk değilse baharat ve erik aromaları daha belirgin olur. Katların düzgün görünmesi için her kesimden sonra bıçağı silin.

Servis, saklama ve ön hazırlık: Hamur pişirmeden önce buzdolabında 48 saat dinlendirilir. Pişmiş katlar soğutulup sarılabilir ve aynı gün daha sonra birleştirilebilir. Keki erik dolgusu ve kremalı ganajla kapladıktan sonra üzerini örtün ve iki saat içinde 4 °C veya daha soğuk buzdolabına koyun. 3–4 gün içinde tüketin. En iyi kalite için ganajsız dilimleri ayrı ayrı sıkıca sarıp iki aya kadar dondurun; üzeri kapalı şekilde buzdolabında çözdürün ve ganajı çözüldükten sonra ekleyin.

Servis, saklama ve ön hazırlık: Bu kek soğuk veya oda sıcaklığında yenir, tekrar ısıtılması gerekmez. Kuruyemişsiz seçenek için cevizi çıkarın, diğer miktarları değiştirmeyin; baharat ve çikolata etiketlerinde çapraz temas uyarısı olup olmadığını kontrol edin. Erik ezmesi bulamazsanız koyu erik reçeli kullanın ve dolguya sürmeden önce fazla nemi azaltmak için kısa süre pişirin.