Arveja con guineo de Gonzanamá is een regionale soep die hoort bij het kanton Gonzanamá in de provincie Loja. De prefectuur van Loja noemt de soep traditioneel voor die plaats en beschrijft de kenmerkende combinatie van erwten, groene guineos, knoflook, ui, komijn, achiote, quesillo, queso de sopa, melk en koriander. Ook het gemeentebestuur van Loja noemt arveja con guineo tussen gerechten die als onderdeel van de lokale keuken van Loja zijn gepresenteerd. Deze bronnen ondersteunen een lokale en regionale aanduiding, maar bewijzen niet dat het een nationaal gerecht van Ecuador is.
Dit recept is een transparante samenvoeging van verschillende beschrijvingen uit Loja en niet de exacte formule van één kok. Een interview in een monografie over een parochie in het kanton Gonzanamá geeft de huishoudelijke schaal voor zes porties, een half pond gedroogde erwten, vijf groene guineos, zes kopjes water en het advies de erwten een nacht te weken. Een toeristisch receptenoverzicht van de Universidad Nacional de Loja vult de hoeveelheden aan voor de uienbasis en de afwerking met melk en kaas. De prefectuur onderbouwt de band met Gonzanamá en noemt de twee kazen samen. Omdat de recepten verwant maar niet identiek zijn, staat bij de ingrediënten waar elke hoeveelheid vandaan komt. Zo blijven zowel de verschillen tussen de bronnen als de redactionele keuzes zichtbaar.
Kook de geweekte erwten eerst apart tot ze zacht zijn. De lokale bron vraagt om ze een nacht te weken, maar vermeldt geen kookduur. De praktische richttijd van 45–60 minuten is daarom geen historische claim; de leeftijd van de erwten en de omstandigheden tijdens het weken beïnvloeden de duur. Maak ondertussen in een andere pan een korte gebakken basis van ui, knoflook, komijn en achiote. Voeg water toe, doe de zeer groene guineos erbij en laat ze zacht koken tot de stukjes gaar zijn. Roer daarna pas de gekookte erwten erdoor. Door deze volgorde blijven de stukken banaan heel en geven de erwten tegelijk meer body aan de bouillon. De werkelijke zachtheid is bepalend, niet alleen de klok.
Guineo is in dit gerecht de lokale naam voor een groene kookbanaan. Kies zeer groene, stevige vruchten met zetmeelrijk vruchtvlees. Rijpe dessertbananen zouden de soep zoet en te zacht maken. De lokale huisreceptuur noemt vijf stuks, maar geeft geen maat. Schil de bananen en snijd ze in gelijke blokjes zodat ze ongeveer tegelijk gaar worden. De gezamenlijke ingrediëntenfoto toont onrijpe groene kookbananen; de stapfoto’s laten de opeenvolgende kookmomenten zien. Vervang de groene vrucht niet ongemerkt door rijpe bananen of een ander ingrediënt, want dat verandert de smaak en structuur van de soep. De lokale naam guineo blijft daarom naast de Nederlandse uitleg staan.
De combinatie van twee kazen onderscheidt deze soep van een eenvoudige bouillon met groene kookbananen en erwten. De prefectuur noemt zowel quesillo als queso de sopa, en ook de academische inventaris behandelt ze afzonderlijk. In die receptuur wordt feta genoemd als praktische vervanging voor queso de sopa en mozzarella als vervanging voor quesillo. Het zijn geen identieke kazen: gebruik waar mogelijk de Ecuadoraanse producten onder hun eigen naam en beschouw feta en mozzarella alleen als de genoemde vervangingen. Melk maakt de bouillon milder; koriander gaat er pas op het einde bij voor een frisse smaak. Sommige verslagen gebruiken het woord culantro. Deze versie volgt de benaming cilantro van de prefectuur en gebruikt daarvoor verse koriander.
De gemeten formule gebruikt een half pond gedroogde erwten, omgerekend 227 g. De toeristische inventaris noemt twee eetlepels olie, een halve eetlepel gemalen komijn en achiote, een half kopje queso de sopa, één kopje quesillo, één kopje melk en vier eetlepels koriander. In dit project geldt één eetlepel als 15 ml en één kopje als 240 ml. De halve eetlepels specerijen zijn dus 7,5 ml. De zes kopjes water uit het interview zijn omgerekend naar 1.440 ml. Dit zijn expliciete redactionele afspraken voor volume; geen enkele volumemaat is omgerekend naar gewicht. De hoeveelheid water voor het apart koken van de erwten is niet vastgelegd.
Voeg zout en zwarte peper naar smaak toe; een gecontroleerde hoeveelheid in grammen ontbreekt. De zes porties komen uit het lokale interview. De kooktijd voor de erwten en de actieve voorbereidingstijd zijn schattingen, dus controleer de zachtheid en vertrouw niet alleen op de klok. Serveer de soep heet, eventueel met avocado en ají erbij, zoals de prefectuur suggereert. Koel restjes snel af in ondiepe bakken en zet ze binnen 2 uur in de koelkast, of binnen 1 uur als de omgeving warmer is dan 32 °C; gebruik ze binnen 3–4 dagen. Verwarm restjes opnieuw tot 74 °C (165 °F) en controleer de temperatuur in het midden met een direct afleesbare voedselthermometer. De soep hoort stevig en lepelbaar te blijven, met zichtbare erwten en stukjes guineo, niet glad gepureerd.