Polonya’nın ulusal yemekleri

Polonya Usulü Patates ve Bezelye Yemeği (Kapusta dębowa)

Giriş: Mazovya yöresine ait bu yemekte patates ve sarı bezelye; çıtır domuz yağı parçaları, kavrulmuş soğan ve fermente buttermilk’in hafif ekşiliğiyle birleşir.

Polonya’nın ulusal yemekleri
Paylaş
Sade bir ev sofrasında çıtır domuz yağı ve kavrulmuş soğanlı Mazovya usulü patates-bezelye yemeğinin geniş kadrajı.
Porsiyon 4
Porsiyon miktarı bitmiş yemeğin dörtte biri
Beslenme bilgisi domuz eti ve süt içerir
Hazırlık 20 dakika
Tarif özeti

Polonya Usulü Patates ve Bezelye Yemeği (Kapusta dębowa)

Giriş: Mazovya yöresine ait bu yemekte patates ve sarı bezelye; çıtır domuz yağı parçaları, kavrulmuş soğan ve fermente buttermilk’in hafif ekşiliğiyle birleşir.

Kapusta dębowa, kapusta ziemniaczana adıyla da bilinir ve Mazovya’daki Kozienice çevresinin geleneksel yemeklerindendir. Adında “lahana” anlamına gelen bir sözcük bulunsa da, geleneksel kayıtta lahana yaprağı değil patates temel malzemedir. Patates yemeğe açık rengini ve koyu, hafif yapışkan dokusunu verir; bezelye, soğan ve domuz yağı parçaları doyuruculuğunu artırır.

Geleneksel anlatımda patatesler ılık tuzlu su veya peynir altı suyunda ekşitilir, ardından pişirilir. Ancak evde uygulanabilecek ölçülü ve doğrulanmış bir fermantasyon yöntemi belirtilmez. Bu nedenle bu pratik tarif açıkça bir ev uyarlaması olarak sunulur: patates fermente edilmez; hafif ekşilik için pastörize fermente buttermilk kullanılır. Patates normal tuzlu suda pişer. Tarif bir saklama yöntemi değildir ve kayıtlı bir üreticinin tarifini aynen verdiğini iddia etmez.

Kuru sarı bezelyeler buzdolabında ıslanırken patatesleri soyup doğrayın. İkisini ayrı tencerelerde yumuşayana kadar pişirin; yemeği koyulaştırmak için patateslerin bir kısmını kendi suyunda ezin. Altın rengi domuz yağı parçalarıyla yumuşamış soğanı ekleyin, ocağı kapattıktan sonra buttermilk’i karıştırın ve yavaşça ısıtın. Sonuç açık renkli, koyu ama kaşıkla alınabilir olmalı; bezelyeler görünmeli ve hafif ekşi bir tat vermelidir.

İyi sonuç için ipuçları

İyi sonuç için ipuçları

  • Kuru bezelyeleri oda sıcaklığında değil, buzdolabında ıslatın; pişirmeden önce süzüp durulayın.
  • Unlu dokulu patates seçin; ezilen birkaç parça pişirme suyunu doğal biçimde koyulaştırır.
  • Bölgesel anlatımdaki gibi doğranmış patatesleri üç kez durulayın, ardından temiz suda pişirin.
  • Domuz yağını orta-kısık ateşte yavaşça eritin; parçalar yanmadan altın rengi alsın.
  • Fermente buttermilk’i eklemeden önce patates tenceresini ocaktan alın; süt ürününün kesilmesini azaltmak için yavaşça ısıtın.
  • Kıvam koyu ama kaşıkla alınabilir olsun. Fazla koyulaşırsa ayırdığınız bezelye suyunu azar azar ekleyin.
  • Artan yemeği 2 saat içinde soğutup buzdolabına kaldırın ve her tarafı 74°C’ye ulaşana kadar yeniden ısıtın.
Malzemeler

Malzemeler

Bezelyeler

  • 200 g kuru sarı bezelye, ayıklanmış ve durulanmış
  • Islatmak için 1,2 l soğuk su; sonrasında dökülecek
  • Pişirmek için 1,2 l temiz su
  • 2 g ince tuz

Patatesler

  • 1 kg unlu patates, soyulmuş ve 1,5 cm küp doğranmış
  • Pişirmek için 1,2 l su
  • 7 g ince tuz

Soğan, çıtır domuz yağı ve son dokunuş

  • 1 büyük soğan, yaklaşık 180 g, ince doğranmış
  • 100 g taze domuz sırt yağı veya tuzsuz domuz yağı, küçük küpler halinde
  • 15 ml nötr yağ
  • 250 ml sade pastörize fermente buttermilk, kullanıma kadar buzdolabında tutulmuş
  • 1 g ince tuz veya damak tadına göre
  • 0,5 g taze çekilmiş karabiber veya damak tadına göre
Yapılışı

Yapılışı

Hazırlanışı

  1. Bezelyeleri ıslatın.Durulanmış bezelyeleri 1,2 l soğuk suyla birlikte kapaklı bir kaseye alın. Buzdolabında 8 saat veya bir gece bekletin. Süzüp durulayın; ıslatma suyunu dökün.

  2. Bezelyeleri pişirin.Bezelyeleri 3 litrelik tencereye alın, 1,2 l temiz su ve 2 g tuz ekleyin. Kaynatın ve oluşan köpüğü alın. Ateşi kısıp 40–50 dakika hafifçe kaynatın; tamamen yumuşasın ama çoğu tane şeklini korusun. Süzün ve pişirme suyundan 100 ml ayırın.

  3. Patatesleri pişirin.Patatesleri 5–6 litrelik kalın tabanlı tencereye alın; 1,2 l su ve 7 g tuz ekleyin. Kaynayınca ateşi kısın ve 20–25 dakika, çok yumuşayıp kenarları dağılmaya başlayana kadar pişirin. Parçaların yaklaşık üçte birini tencerede ezin; patates suyunu dökmeyin.

  4. Soğanı ve yağ parçalarını kavurun.Patatesler pişerken domuz yağı küplerini tavada orta-kısık ateşte 8–10 dakika, altın rengi çıtır parçalar oluşana kadar eritin. Soğanı ve nötr yağı ekleyin. Soğan yumuşayıp hafifçe renk alana kadar 7–9 dakika karıştırarak pişirin; yakmayın.

  5. Birleştirip tatlandırın.Bezelyeleri ve soğanlı yağ karışımını patateslere ekleyip karıştırın. Ocağı kapatın ve soğuk buttermilk’i azar azar yedirin. Tencereyi kısık ateşe geri alın, buhar çıkana kadar 2–3 dakika nazikçe ısıtın; hızlı kaynatmayın. Koyu ve kaşıkla alınabilir bir kıvam için ayırdığınız bezelye suyunu azar azar ekleyin. Kalan tuz ve karabiberle tatlandırın.

  6. Servis edin.Yemek açık renkli, koyu ve hafif ekşi olduğunda; bezelyelerle çıtır yağ parçaları karışımın içinde görünürken sıcak servis edin. Servis öncesi bekletecekseniz 60°C veya üzerinde sıcak tutun.

Besin değerleri ve alerjenler

Besin değerleri ve alerjenler

  • Enerjiporsiyon başına yaklaşık 660 kcal
  • Proteinyaklaşık 21 g
  • Yağyaklaşık 26 g
  • Doymuş yağyaklaşık 11 g
  • Karbonhidratyaklaşık 80 g
  • Şekeryaklaşık 9 g
  • Lifyaklaşık 15 g

Süt içerir. Buttermilk’i ambalaj talimatlarına göre saklayıp kullanın. Islanmış bezelyeleri buzdolabında tutun; bezelye ve patatesleri yumuşayana kadar pişirin. Artanları 2 saat içinde soğutun ve 74°C’ye kadar yeniden ısıtın.

Servis ve saklama: Yemeği sıcak ve doyurucu bir ana yemek olarak servis edin. Kıvamı koyu ve bir arada olmalı, ancak kuru olmamalıdır: patatesler yumuşayıp kısmen dağılır, bezelyeler görünür kalır. Buttermilk hafif bir ekşilik verir; tarihî yöntemdeki fermente patateslerin daha belirgin tadından farklıdır.

Servis ve saklama: Bezelyeleri bir gece önceden buzdolabında ıslatıp önceden pişirebilirsiniz; pişmiş bezelyeleri sığ bir kapta hızla soğutup 4°C veya altında saklayın. En iyi doku için patatesleri ve çıtır yağ parçalarını servise yakın tamamlayın. Bu uyarlama fermente süt ürünü içerdiği için oda sıcaklığında uzun süre bırakmayın. Artan yemeği 2 saat içinde sığ, kapaklı kaplara alın; 4°C veya altında saklayın ve 3–4 gün içinde tüketin. Her porsiyonu her tarafı 74°C’ye ulaşana kadar ısıtın; gerekirse az miktarda su ekleyin. Yemek oda sıcaklığında dayanıklı değildir ve soğutulmadan saklanmak için tasarlanmamıştır.

Servis ve saklama: Bu ev uyarlamasında patatesi fermente etmek yerine fermente buttermilk kullanılır. Süt içerir; ürün etiketini kontrol edin. Süt ürünü içermeyen bir alternatif için ayrıca doğrulanmış başka bir malzeme gerekir ve o durumda bu ölçülü tarif uygulanmış olmaz.

Son olarak

Son olarak

  • Bu Mazovya yemeği yumuşak patates ve bezelyeyi altın rengi domuz yağı parçaları ile kavrulmuş soğanla buluşturur.
  • Fermente buttermilk hafif ekşilik verir; kontrolsüz ev tipi patates fermantasyonu yapılmaz.