Makowiec to polskie ciasto drożdżowe zwijane z bogatą masą z mielonego maku. W tej wersji masa zawiera miód, rodzynki, orzechy włoskie i kandyzowaną skórkę pomarańczową, a ostudzone ciasto wieńczy cienki lukier cytrynowy. Ciasto potrzebuje czasu na wyrośnięcie, ale kolejne etapy są proste, a całkowicie wystudzony makowiec łatwo pokroić.
Makowiec to polskie ciasto drożdżowe zwijane z bogatą masą z mielonego maku. W tej wersji masa zawiera miód, rodzynki, orzechy włoskie i kandyzowaną skórkę pomarańczową, a ostudzone ciasto wieńczy cienki lukier cytrynowy. Ciasto potrzebuje czasu na wyrośnięcie, ale kolejne etapy są proste, a całkowicie wystudzony makowiec łatwo pokroić.
Zagnieć ciasto.Podgrzej 200 ml mleka, aby było letnie, około 32–38 °C. W dużej misce wymieszaj mąkę, drożdże instant, cukier, sól i skórkę pomarańczową. Dodaj mleko, całe jajko, jedno żółtko i miękkie masło. Wyrabiaj ręcznie lub hakiem przez 8–10 min, aż ciasto będzie gładkie i elastyczne.
Pozostaw do wyrośnięcia.Przykryj miskę i odstaw ciasto w ciepłe miejsce bez przeciągów, aż wyraźnie podwoi objętość, około 50–60 min. Po delikatnym naciśnięciu oprószonym mąką palcem powinno powoli wracać.
Ugotuj i zmiel mak.Gdy ciasto rośnie, wsyp mak do rondla, wlej 150 ml mleka i podgrzej do łagodnego wrzenia, często mieszając. Gotuj 10–12 min, aż mak zmięknie i wchłonie większość mleka. Całkowicie wystudź, odlej nadmiar płynu i zmiel dwukrotnie albo zmiksuj na gęstą pastę z lekką teksturą.
Dokończ masę.Do zmielonego maku wmieszaj miód, 60 g masła, rodzynki, orzechy, skórkę pomarańczową, wanilię i cynamon. Ostudź do temperatury pokojowej, a następnie dodaj białko. Masa powinna zachowywać delikatny ślad po łyżce; jeśli jest rzadka, krótko ją schłodź.
Napełnij i uformuj.Wyłóż dużą blachę papierem do pieczenia. Wyrośnięte ciasto rozwałkuj na prostokąt około 35 × 45 cm. Rozprowadź masę równą warstwą, zostawiając po 2 cm wolnego brzegu. Zwiń od dłuższego boku, zlep brzeg i końce, a następnie ułóż roladę łączeniem do dołu. Przykryj luźno i odstaw na 20 min.
Posmaruj i upiecz.Rozgrzej piekarnik do 180 °C, a z termoobiegiem do 170 °C. Roztrzep pozostałe żółtko z 15 ml mleka i posmaruj roladę. Piecz 35–40 min, aż będzie mocno złocista, a jej środek osiągnie co najmniej 71,1 °C. Jeśli skórka zbyt szybko ciemnieje, pod koniec luźno przykryj ją folią.
Ostudź i polukruj.Zostaw roladę na blasze na 10 min, po czym przełóż na kratkę i studź co najmniej 40 min. Wymieszaj cukier puder z sokiem z cytryny; stopniowo dodaj do 10 ml wody, aż lukier będzie spływał grubą strużką. Polej całkowicie ostudzoną roladę i poczekaj, aż lukier stężeje. Pokrój na 16 plastrów.
Mleko powinno być letnie, nie gorące, aby drożdże zachowały aktywność.
Całkowicie ostudź mak przed dodaniem białka; gorąca masa może je rozrzedzić i zacząć ścinać.
Zmiel mak po ugotowaniu. Gęsta pasta wiąże nadzienie i daje czytelny spiralny przekrój.
Zostaw 2 cm wolnego brzegu i ułóż roladę łączeniem do dołu, aby ograniczyć wyciekanie masy.
Przed lukrowaniem i krojeniem wystudź wypiek do końca; ciepły środek się rozmazuje, a ciasto może się kruszyć.
mogła być ciepła lub zbyt rzadka. Całkowicie ją ostudź i odlej nadmiar mleka przed mieleniem; dokładnie zlep roladę.
przykryj je i odstaw na 10 min, aby odpoczęło, a potem wałkuj delikatnie.
włóż roladę ponownie do piekarnika i sprawdź termometrem; środek powinien osiągnąć co najmniej 71,1 °C.
prawdopodobnie jest jeszcze ciepła. Wystudź ją całkowicie i użyj noża z ząbkami.
Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem: Podawaj w temperaturze pokojowej do kawy lub herbaty. Na świąteczny półmisek pokrój cieńsze plastry i dodaj świeże owoce. Po zastygnięciu lukru najłatwiej kroić roladę nożem z ząbkami.
Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem: Masę makową możesz przygotować dzień wcześniej i przechować pod przykryciem w lodówce; przed smarowaniem doprowadź ją do temperatury pokojowej. Uformowaną, nieupieczoną roladę można przykryć i zostawić w lodówce na noc, a następnie ogrzać do lekkiego napuszenia przed pieczeniem. Resztki przechowuj w zamkniętym pojemniku w temperaturze do 4 °C i zjedz w ciągu 3–4 dni; schłodź je w ciągu dwóch godzin. Plastry bez lukru można szczelnie owinąć i zamrozić do dwóch miesięcy dla zachowania jakości; rozmroź przed polukrowaniem. Tego ciasta się nie podgrzewa.
Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem: W wersji bez orzechów pomiń włoskie i dodaj taką samą ilość rodzynek; masa będzie miększa, a w przepisie nadal pozostaną pszenica, mleko i jaja. Kandyzowaną skórkę pomarańczową można pominąć. Nie dodawaj w zamian dodatkowego płynu.
Zawiera pszenicę/gluten, mleko, jaja i orzechy włoskie. Używaj maku spożywczego z pewnego źródła. Po kontakcie z surową mąką i jajami umyj ręce oraz sprzęt; nie próbuj surowego ciasta ani nadzienia. Piecz, aż środek osiągnie co najmniej 71,1 °C. Studź na czystej kratce. Resztki włóż do lodówki w zamkniętym pojemniku w temperaturze do 4 °C w ciągu dwóch godzin i zjedz w ciągu 3–4 dni.
Przed zapakowaniem całkowicie wystudź makowiec, aby para nie zmiękczyła skórki.
Resztki przechowuj pod przykryciem w lodówce, z dala od surowych produktów.
Szarlotka to dobrze znane polskie ciasto, w którym kwaśne jabłka łączą się z kruchym, maślanym ciastem. W tej domowej wersji warstwa jabłek z cynamonem trafia na kruchy spód, a wierzch pokrywa starte ciasto. Lekko oprószona cukrem pudrem szarlotka łatwo się kroi po schłodzeniu ciasta i wystudzeniu nadzienia.
Piernik staropolski to aromatyczne ciasto miodowe, którego korzenne ciasto odpoczywa przed pieczeniem. W tej praktycznej, przekładanej wersji wykorzystuje się mąkę pszenną i żytnią, orzechy włoskie oraz kandyzowaną skórkę pomarańczową. Trzy cienkie blaty łączą gęste powidła śliwkowe, a wierzch wieńczy ciemny ganaszek czekoladowy. Krótkie dojrzewanie surowego ciasta odbywa się w lodówce.
Mazurek wielkanocny to nazwa rodziny polskich, płaskich wypieków wielkanocnych, a nie jednego ustalonego przepisu. Ta domowa wersja nawiązuje do mazurka orzechowego kojarzonego z Kaniewem na Kujawach: cienki, kruchy spód pokrywa gęsty krem orzechowy, a wierzch zdobią orzechy włoskie, migdały i rodzynki. Spód i nadzienie przygotowuje się osobno, a łączy dopiero po całkowitym wystudzeniu ciasta.
