Name: Kapusta z olejem lnianym i grzybami
Prep time: 20 min
Cook time: 65 min
Total time: 565 min
Yield: 6 servings; One-sixth of the finished cabbage, including one-sixth of the cold linseed oil added at service; bread or other sides excluded.
Cuisine: Polish
Ingredients: 40 g suszonych grzybów leśnych, przejrzanych i krótko opłukanych; 500 ml zimnej wody do moczenia; 800 g kapusty kiszonej, odciśniętej; przepłucz ją krótko tylko wtedy, gdy jest bardzo słona; 180 g żółtej cebuli, drobno posiekanej; 350 ml przecedzonego wywaru z moczenia grzybów; 250 ml wody i dodatkowa ilość w razie potrzeby; 1 l iść laurowy; 1 g świeżo mielonego czarnego pieprzu; 0–2 g drobnej soli, tylko w razie potrzeby po spróbowaniu; 20 ml rafinowanego oleju rzepakowego; 20 g mąki pszennej; 45 ml oleju lnianego tłoczonego na zimno, przechowywanego w lodówce do podania

Szerszy kadr dania „Kapusta z olejem lnianym i grzybami“ podanego na stole.

Liczba porcji 6

Wielkość porcji jedna szósta gotowej kapusty i oleju lnianego; pieczywo i inne dodatki nie są wliczone

Rodzaj diety danie bez mięsa; zawiera pszenicę i gluten

Przygotowanie 20 minut

Składniki ↓

W skrócie

Kapusta z olejem lnianym i grzybami

Opis: Miękka kiszona kapusta i suszone grzyby tworzą sycący, bezmięsny dodatek. Olej lniany dodaje się na zimno, już przy podawaniu.

Kapusta z olejem lnianym i grzybami to mazowiecka potrawa wpisana na polską Listę Produktów Tradycyjnych. W opisie urzędowym wymieniono kapustę kwaszoną, grzyby suszone, olej lniany i przyprawy. Gotowe danie jest gęste, lekko kwaśne, a jego tekstura może być od lekko chrupkiej do miękkiej. Na Mazowszu gotowaną kapustę z suszonymi grzybami i olejem lnianym podawano także w święta.

Ta odmierzona domowa wersja wystarcza na sześć porcji i zachowuje charakterystyczne składniki potrawy. Suszone grzyby nadają jej głęboki, leśny aromat, a cebula łagodzi kwasowość kapusty. Niewielka zasmażka z mąki i oleju delikatnie zagęszcza całość, nie odbierając jej wilgotności.

Wprowadzono jedną celową zmianę: Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej zaleca, by olej lniany dodawać na zimno i go nie podgrzewać. Dlatego olej trafia na porcje dopiero przy stole, a do zasmażki służy rafinowany olej rzepakowy. To praktyczna adaptacja do domowego przygotowania, a nie dokładny proces stosowany przez konkretnego zarejestrowanego producenta.

Podawaj kapustę na ciepło jako dodatek albo część bezmięsnego świątecznego posiłku. Spróbuj jej przed dosoleniem, bo kwasowość i ilość soli w kapuście kiszonej bywają różne. Olej lniany przechowuj w lodówce do chwili podania i przestrzegaj daty przydatności z etykiety.

Wskazówki

Przejrzyj grzyby i krótko je opłucz. Wywar przecedź przez drobne sito wyłożone czystą ściereczką.
Moczyć grzyby pod przykryciem w lodówce, a nie w temperaturze pokojowej.
Kapustę dobrze odciśnij. Krótko ją przepłucz tylko wtedy, gdy jest bardzo słona; płukanie osłabia też kwaśny smak.
Duś na małym ogniu, aż kapusta zmięknie, ale zachowa kształt. Jeśli płyn za szybko odparuje, dolej trochę wody.
Gorący płyn dodawaj do zasmażki stopniowo, zanim wlejesz ją do garnka — łatwiej unikniesz grudek.
Olej lniany trzymaj w chłodzie i dodawaj do porcji przy stole; nie podgrzewaj go w garnku.

Składniki

Kapusta i grzyby

40 g suszonych grzybów leśnych, przejrzanych i krótko opłukanych
500 ml zimnej wody do moczenia
800 g kapusty kiszonej, odciśniętej; przepłucz ją krótko tylko wtedy, gdy jest bardzo słona
180 g żółtej cebuli, drobno posiekanej
350 ml przecedzonego wywaru z moczenia grzybów
250 ml wody i dodatkowa ilość w razie potrzeby
1 l iść laurowy
1 g świeżo mielonego czarnego pieprzu
0–2 g drobnej soli, tylko w razie potrzeby po spróbowaniu

Zasmażka i zimne wykończenie

20 ml rafinowanego oleju rzepakowego
20 g mąki pszennej
45 ml oleju lnianego tłoczonego na zimno, przechowywanego w lodówce do podania

Przygotowanie

Sposób przygotowania

Namocz grzyby.Sprawdź, czy nie ma na nich ziemi ani zanieczyszczeń, i krótko je opłucz. Włóż do przykrytej miski, zalej 500 ml zimnej wody i wstaw do lodówki na 8 godzin lub na noc. Wyjmij grzyby, wywar przecedź przez drobne sito wyłożone czystą ściereczką, a grzyby pokrój na mniejsze kawałki.
Zacznij gotować kapustę.Do garnka z pokrywką o pojemności 4 l włóż odciśniętą kapustę, grzyby, cebulę, 350 ml przecedzonego wywaru, 250 ml wody i liść laurowy. Doprowadź niemal do wrzenia, zmniejsz ogień i duś pod przykryciem przez 45–55 minut, od czasu do czasu mieszając. Kapusta powinna zmięknąć, ale nie rozpadać się. Jeśli płyn odparuje, dolej wodę porcjami po 50 ml. Wyjmij liść laurowy.
Zrób zasmażkę.W małej patelni rozgrzej olej rzepakowy na małym ogniu. Wsyp mąkę i smaż, mieszając, przez 2–3 minuty, aż powstanie gładka, jasnozłota masa; nie rumień jej. Stopniowo wlej około 150 ml gorącego płynu z garnka, dokładnie rozmieszaj i przełóż zasmażkę do kapusty.
Dokończ gotowanie.Gotuj jeszcze 5 minut, mieszając, aż mąka straci surowy smak, a kapusta zgęstnieje i pozostanie wilgotna. Dodaj pieprz, spróbuj i w razie potrzeby dosyp najwyżej 2 g soli.
Podaj z zimnym olejem.Podawaj kapustę na ciepło. Olej lniany wyjmij z lodówki dopiero przy podawaniu i polej nim każdą porcję w ilości 7,5 ml (1½ łyżeczki). Nie wlewaj go do całego garnka ani nie podgrzewaj — zimne wykończenie to praktyczna adaptacja w tej wersji.

Wartości odżywcze i alergeny

Energiaokoło 160 kcal na porcję
Białkookoło 4 g
Tłuszczokoło 10 g
Kwasy tłuszczowe nasyconeokoło 1 g
Węglowodanyokoło 15 g
Błonnikokoło 5 g
Sódokoło 900 mg

Mąka pszenna zawiera gluten. Jeśli to potrzebne, wybierz odpowiedni zamiennik bezglutenowy i sprawdź etykietę pod kątem możliwego zanieczyszczenia krzyżowego. Olej lniany przechowuj zgodnie z zaleceniami na opakowaniu. Resztki szybko schłodź, a kapustę podgrzej do 74 °C; zimny olej dodaj przy stole.

Wartości odżywcze i alergeny

Podawanie, przygotowanie wcześniej i przechowywanie: Podawaj na ciepło z gotowanymi ziemniakami, chlebem żytnim albo inną bezmięsną potrawą świąteczną. Kapusta powinna być na tyle gęsta, by trzymała się łyżki, ale nie może być sucha. Olej dodaj dopiero po rozłożeniu porcji.

Podawanie, przygotowanie wcześniej i przechowywanie: Grzyby możesz namoczyć na noc w lodówce, a kapustę ugotować wcześniej. Olej lniany przechowuj w zamkniętej, oryginalnej butelce w lodówce i sprawdź datę przydatności. Przy podaniu dodaj świeżą, zimną porcję oleju do każdego talerza.

Podawanie, przygotowanie wcześniej i przechowywanie: Resztki przełóż do płytkich pojemników i wstaw do lodówki w ciągu 2 godzin. Przechowuj w temperaturze do 4 °C i zużyj w ciągu 3–4 dni. Kapustę podgrzej do 74 °C w całej objętości; zimny olej dodaj dopiero na talerzu, już po podgrzaniu.

Podawanie, przygotowanie wcześniej i przechowywanie: Krótkie płukanie zmniejsza słoność i kwaśność kapusty, ale osłabia też jej smak. W wersji bezglutenowej użyj odpowiedniej mieszanki mąki i postępuj zgodnie z instrukcją producenta; przepis w tej postaci zawiera pszenicę.

Podstawa szacunku: jedna szósta przepisu, obliczona na podstawie typowych wartości dla kapusty kiszonej, suszonych grzybów, cebuli, mąki i odmierzonego oleju. Zawartość sodu mocno zależy od kapusty i ewentualnego dosolenia; pieczywa ani dodatków nie uwzględniono.

Na koniec

Kapusta kiszona, suszone grzyby i olej lniany nadają tej mazowieckiej potrawie leśny aromat i delikatną kwasowość.
Olej lniany przechowuj w chłodzie i polewaj nim porcje tuż przed jedzeniem.

Kapusta z olejem lnianym i grzybami

Wskazówki

Składniki

Kapusta i grzyby

Zasmażka i zimne wykończenie

Przygotowanie

Wartości odżywcze i alergeny

Wartości odżywcze i alergeny

Na koniec

Polskie dania narodowe

Golonka z kapustą zasmażaną po łódzku

Kapusta dębowa (ziemniaczana) po mazowiecku

Kapusta z grochem z Radziwiłłowa — mazowiecka kapusta z grochem