Skip to content
Romanya mutfağıSarımsaklı Rumen domuz aspiki

Piftie de porc

Yumuşak domuz eti, havuç ve sarımsağın doğal olarak kıvam alan berrak et suyuyla bir araya geldiği Rumen aspiki.

Yumuşak domuz eti, havuç ve karabiber içeren kıvamlı Piftie de porcPiftie de porc
8 porsiyonporsiyon
8sa 30dkhazırlık
4sapişirme
Ortazorluk

Piftie de porc

Piftie de porc, yumuşak domuz eti ve havuç parçalarının soğudukça doğal olarak kıvam alan et suyunda bir araya geldiği Rumen usulü soğuk bir yemektir. Romencede răcituri adı da kullanılır; bu ad yemeğin soğuk servis edilmesiyle ilişkilidir. Bu kayıtta tarifin başlığı Piftie de porc olarak korunur; açıklayıcı bir karşılık ikinci bir başlık oluşturmaz. Romanya’daki ev tarifleri et kesimi, baharat ve kaselerin düzenlenişi bakımından değişebilir. Buradaki tarif tek ve resmî bir formül iddiası taşımaz; ölçülü, uygulanabilir bir yöntem sunar.

Piftienin kıvamı, derili domuz paçası ve eklemlerdeki kolajenden gelir. Bu parçalar daha etli bir kesimle birlikte yavaşça pişerken bağ dokusu yumuşar ve kolajen sıvıya geçer. Et suyu süzülüp soğutulduğunda, toz jelatin eklemeden doğal olarak katılaşır. Kemikli domuz kürek eti veya incik servis edilecek et miktarını artırırken paçalar kıvam oluşumuna katkı sağlar. Temiz bir domuz eti aroması için tütsülenmemiş taze parçalar seçin. Paçaları boylamasına kestirmek, eklemlerin açılmasını ve parçaların evdeki tencereye sığmasını kolaylaştırır.

Romanya kaynakları piftienin tek bir değişmez tarif olmadığını gösterir. Bihor bölgesine ait bir tarif derlemesinde răcituri, cocioane adıyla da anılır; domuz paçası ve kıkırdaklı parçalar, et, sarımsak, havuç, tuz, karabiber ve kırmızı biberle hazırlanır. Soğuk servis edilen yemek başlangıç veya ana yemek olarak sunulabilir. Güncel piftie tariflerinde de paça, etli incik, sarımsak, soğan, havuç ve tane karabiber kullanılır; kısık ateşte uzun pişirme berrak et suyunun doğal olarak kıvam almasına yardımcı olur. Bu tarif aynı genel tekniği izler, sarımsak miktarını ölçülü tutar ve toz kırmızı biberi yalnızca hafif bir son dokunuş olarak kullanır.

Önce domuz etini soğuk suda, buzdolabında bekletin. Kısa süreli bu işlem yüzeydeki kanın ayrılmasına yardımcı olur ve daha temiz bir et suyu için iyi bir başlangıç sağlar. Eti taze suyla yavaşça ısıtın; yüzeyde köpük birikir birikmez ateşi kısın. İlk köpüğü almak ve harlı kaynatmamak, et suyunun berrak kalmasına yardımcı olan pratik adımlardır. Pişirme boyunca yüzeyde yalnızca ara sıra küçük kabarcıklar görülmelidir. Harlı kaynama yağı ve parçacıkları sıvıya dağıtabilir; sonuçta aspik bulanık veya fazla yağlı olabilir.

Tuz ve tane karabiber pişirme suyunu tatlandırır. İlk köpük alındıktan sonra bütün soğanı ve havuçları tencereye ekleyin. Domuz eti kemiklerden kolayca ayrılacak kadar yumuşayana, deri ve bağ dokusu da iyice gevşeyene kadar pişirin. Verilen süre bir kılavuzdur; parçaların boyutu ve kesimi değişebilir. Eti sıvının altında tutun ve yalnızca saati yakalamak için ateşi yükseltmeyin. Havuçları yumuşayınca çıkarıp kaselere koymak üzere halka halka kesin. Soğan aromasını et suyuna bıraktıktan sonra çıkarılabilir.

Süzme işleminden sonra ezilmiş sarımsak kaynar suya değil, ılık et suyuna eklenir. Böylece sarımsak aroması daha canlı kalır ve kaseler doldurulmadan önce yoğunluğu ayarlanabilir. Et suyunu ılıkken tadın; soğuk servis edileceği için bir çorbadan biraz daha belirgin tatlanmış olması uygundur. Kaselere paylaştırmadan önce yüzeyde görünen fazla yağı alın. Kemiksiz eti eşit biçimde dağıtın, havuç halkalarını yerleştirin ve üzerlerini örtecek kadar et suyu dökün. Sığ kaseler düzgün porsiyonlar oluşturur ve aspikin eşit soğumasını sağlar.

Kaseleri tamamen kıvam alana kadar buzdolabında soğutun; bu süre en az altı saattir ve çoğu zaman gece boyunca bekletmek gerekir. Bu aşamada gıda güvenliğine dikkat edin: sıcak karışımı sığ kaselere bölün ve pişirme bittikten sonra en geç iki saat içinde buzdolabına kaldırın. Büyük tencereyi tezgâhta soğumaya bırakmayın. Buzdolabının 4 °C veya altında olması, doğal jelatinin kıvam almasına zaman tanırken domuz etini soğuk tutar. Kıvam alan aspik kaşıkla alındığında şeklini korumalı, ancak yumuşak ve kolay yenebilir kalmalıdır.

Piftie de porc’u soğuk olarak başlangıç veya hafif bir ana yemek şeklinde servis edin; isterseniz yanında ekmek sunun. Üzerine az miktarda toz kırmızı biber serpmek yeterlidir. Yemeğin ayırt edici özelliği kıvam alan et suyudur. Sıvı kalan bir porsiyon, suyun fazla veya kolajen bakımından zengin deri ve eklemlerin yetersiz olduğunu gösterebilir. Artan porsiyonları kapalı biçimde buzdolabında tutun ve 3–4 gün içinde tüketin. Kıvam almadı diye karışımı oda sıcaklığında daha uzun süre bekletmeyin. Güvenli biçimde soğutun; et suyu olarak servis edebilir veya daha sonraki deneme için hafifçe çektirebilirsiniz.

Domuz eti, sebzeler ve berrak et suyu

Tarif kartı

Piftie de porc

porsiyon8 porsiyon
hazırlık: 510 dkpişirme: 240 dktoplam süre: 12 sa 30 dk

Et

Aromatikler

Sebzeler

Baharatlar

Sıvı

Gerekli ekipman

Yapılışı

120 dk

Domuz etini suda bekletin

Domuz paçasını ve kürek etini soğuk akan suyun altında durulayın. Büyük bir kâseye alın, üzerini soğuk suyla kapatın ve buzdolabında 2 saat bekletin. Bu işlem yüzeydeki kanın çıkmasına ve daha berrak et suyu elde etmeye yardımcı olur. Suyu dökün, kâseyi ve eti durulayın; çiğ domuz etini tüketime hazır yiyeceklerden ayrı tutun.

30 dk

Et suyunu yavaşça ısıtıp köpüğünü alın

Eti tencereye koyun ve üzerini yaklaşık 2 cm geçecek kadar soğuk su ekleyin. Orta ateşte kaynama noktasına yaklaşana kadar ısıtın; köpük yükselir yükselmez ateşi kısın. Yüzeydeki köpüğü alın ve sıvıyı çok hafif kaynama noktasında tutun. Harlı kaynama et suyunu bulanıklaştırabilir.

180 dk

Et kemikten ayrılana kadar kısık ateşte pişirin

Tuz ve tane karabiberi ekleyin. Tencerenin kapağını kapatmadan pişirmeyi sürdürün ve gerekirse köpüğü alın. Köpük oluşumu durulmaya başlayınca bütün soğanı ve havuçları ekleyin. Et çok yumuşayıp kemiklerden kolayca ayrılana kadar yaklaşık 3 saat kısık ateşte pişirin; parçalar küçükse daha erken kontrol edin. Eti sıvının altında tutun, yalnızca gerekirse biraz sıcak su ekleyin.

25 dk

Et suyunu süzüp sarımsağı ekleyin

Eti ve sebzeleri tencereden çıkarın. Havuçları soğumaya bırakıp halka halka kesin. Et suyunu ince süzgeçten temiz bir tencereye alın ve yüzeydeki fazla yağı sıyırın. Et suyu kaynar değil ılıkken ezilmiş sarımsağı karıştırın ve 15–20 dakika demleyin. Tadına bakıp tuzu ayarlayın, ardından pürüzsüz bir sonuç için yeniden süzün.

15 dk

Servis kaselerini doldurun

Kemikleri ve sert kıkırdak parçalarını çıkarın, yumuşak eti sığ kaselere paylaştırın. Havuç halkalarını üzerine dizip eti örtecek kadar sıcak et suyu ekleyin. Üstte az miktarda boşluk bırakın; isterseniz birkaç tane karabiber serpiştirin. Kaseleri güvenle taşımak için bir tepsiye yerleştirin.

360 dk

Tamamen kıvam alana kadar buzdolabında bekletin

Sığ kaseleri pişirme bittikten sonra en geç 2 saat içinde buzdolabına kaldırın. En az 6 saat veya aspik tamamen kıvam alana kadar soğutun. Domuz etli suyu oda sıcaklığında kıvam almaya bırakmayın. Soğuk servis edin ve üzerine az miktarda toz kırmızı biber serpin. Artan porsiyonları buzdolabında saklayın.

Başarılı sonuç için ipuçları

01

Kolajen bakımından zengin parçalar seçin

Taze ve tütsülenmemiş domuz paçasını kemikli, etli bir parçayla birlikte kullanın; deri ve eklemler et suyunun doğal biçimde kıvam almasına yardımcı olur.

02

Çok hafif kaynatın

Yüzeyde küçük kabarcıklar oluşacak kadar hafif kaynatmak ve köpüğü düzenli almak berrak et suyu sağlar.

03

Sarımsağı süzdükten sonra ekleyin

Ezilmiş sarımsağı ılık et suyunda demlemek aromasını korur ve porsiyonlamadan önce tadı ayarlamayı sağlar.

04

Sığ kaselerde soğutun

Sığ porsiyonlar daha eşit kıvam alır. İki saat içinde buzdolabına kaldırın; tencereyi tezgahta soğumaya bırakmayın.

Tarifin çeşitleri

Bölgesel adlar ve servis

Bölgesel adları olan soğuk bir yemek

Bihor bölgesinde belgelenen răcituri, cocioane adıyla da bilinir ve domuzun kıkırdaklı farklı parçalarıyla hazırlanabilir. Aspiki soğuk servis edin; Bihor kaynağındaki sürüm ekmekle sunulur.

Pişirirken sık sorulan sorular

SorunNe yapılmalı
Et suyu bulanık olduAteşi çok hafif kaynama noktasına düşürün, köpüğü alın ve ince süzgeçten geçirin. Karıştırmaktan ve harlı kaynatmaktan kaçının.
Üstte kalın bir yağ tabakası oluştuSoğuduktan sonra katılaşan yağı alın. Porsiyonlamadan önce ılık et suyunun yüzeyindeki görünür yağı da sıyırın.
Aspik hâlâ sıvıBuzdolabında tutun. Et suyu fazla sulanmış veya kolajen bakımından zengin deri ve eklemler yetersiz kalmış olabilir; kıvam alması için oda sıcaklığında bekletmeyin.

İkameler

Asıl malzemePratik alternatifNe değişir
Kemikli domuz kürek eti veya incikDomuz başı veya kuyruk etiKolajen bakımından zengin bu parçalar bölgesel tariflerde kullanılır, ancak et verimi ve pişme süresi değişebilir. Et suyunun kıvam alması için yeterli deri ve eklem dokusu kullanın.
HavuçKullanmamakHavuç bazı ev tariflerinde isteğe bağlıdır. Çıkarmak süslemeyi değiştirir, aspikin kıvam alma yöntemini değil.

Saklama ve servis

Sığ kaseler soğuduktan sonra üzerlerini kapatın ve aspiki servise kadar buzdolabında tutun.

Buzdolabında

Piştikten sonra en geç iki saat içinde buzdolabına kaldırın ve 4 °C veya altında saklayın. 3–4 gün içinde tüketin.

Servis

Soğuk servis edin. Piftie de porc’u oda sıcaklığında iki saatten uzun bırakmayın; daha uzun süre dışarıda kalan bozulabilir yiyecekleri atın.

Sık sorulan sorular

Piftie de porc nedir?

Domuz eti ve çoğu zaman havuç parçalarının soğudukça doğal olarak kıvam alan et suyunda bulunduğu Rumen yemeğidir. Răcituri adıyla da bilinir.

Piftie neden kıvam almadı?

Et suyu fazla sulanmış veya kullanılan parçalar yeterince deri ve bağ dokusu içermemiş olabilir. Güvenli biçimde buzdolabında tutun; oda sıcaklığında kıvam almasını beklemeyin.

Tütsülenmiş domuz paçası kullanabilir miyim?

Bu tarif tütsülenmemiş taze domuz paçası için hazırlanmıştır. Tütsülenmiş parçalar et suyunu çok daha tuzlu yapabilir ve yoğun bir is aroması verebilir.

Piftie ne kadar saklanır?

Üzeri kapalı olarak 4 °C veya altında saklayın ve 3–4 gün içinde tüketin. Piştikten sonra en geç iki saat içinde buzdolabına kaldırın.