Polskie dania narodowe

Pieczone pierogi św. Jacka z Nockowej

Wstęp: Te małe, złociste pierogi kojarzone są z Nockową na Podkarpaciu. Zwarte ciasto pszenne z twarogiem otula wytrawny farsz z ugotowanej kapusty i pieczarek. Brzeg dociśnięty widelcem podkreśla ręczne, półksiężycowate formowanie.

Polskie dania narodowe
Udostępnij
Szerszy kadr dania „Pieczone pierogi św. Jacka z Nockowej“ podanego na stole.
Liczba porcji 6, około 48 małych pierogów
Porcja 8 sztuk, około 175 g
Dieta wegetariańska; zawiera pszenicę/gluten, mleko i jajko
Przygotowanie 50 minut
Składniki ↓
W skrócie

Pieczone pierogi św. Jacka z Nockowej

Wstęp: Te małe, złociste pierogi kojarzone są z Nockową na Podkarpaciu. Zwarte ciasto pszenne z twarogiem otula wytrawny farsz z ugotowanej kapusty i pieczarek. Brzeg dociśnięty widelcem podkreśla ręczne, półksiężycowate formowanie.

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wpisało Pieczone pierogi św. Jacka na Listę Produktów Tradycyjnych w kategorii gotowych dań i potraw z województwa podkarpackiego. Opis wymienia elipsowaty kształt, rozmiar 5–6 cm, złocistą powierzchnię, szary farsz oraz smak charakterystyczny dla kapusty i grzybów. Wpis przytacza także lokalną legendę o powstaniu potrawy, w której twaróg trafia do pszennego ciasta, a kapusta i grzyby do farszu.

Legenda jest częścią lokalnego przekazu, a nie potwierdzoną średniowieczną relacją. Rejestr nie podaje domowych proporcji ani temperatury pieczenia. Poniższa, odmierzona wersja na sześć porcji zachowuje opisane składniki i cechy, a do domowej kuchni dobiera konkretne ilości, pieczarki hodowlane i powtarzalny sposób pieczenia. Nie jest deklaracją odtworzenia dokładnej receptury konkretnego miejscowego producenta.

Aby farsz był zwarty, ugotować kapustę do miękkości, a pieczarki smażyć do odparowania puszczonej przez nie wody. Przed lepieniem farsz schłodzić, dzięki czemu ciasto łatwiej się sklei. Formować małe pierogi, dokładnie docisnąć brzegi widelcem i piec do pełnego wypieczenia oraz równomiernego zrumienienia.

Wskazówki

Wskazówki

  • Ugotowaną kapustę dokładnie odcedzić i odcisnąć. Nadmiar wody rozluźni farsz i osłabi zlepienie.
  • Używać wyłącznie kupnych, hodowlanych pieczarek. Smażyć je do pełnego ugotowania i odparowania płynu.
  • Zanim twaróg trafi do mąki, dokładnie go rozkruszyć; wilgotny wcześniej odcedzić.
  • Zimną wodę dolewać stopniowo. W zależności od wilgotności twarogu i mąki potrzeba jej różnej ilości; przestać, gdy powstanie zwarte, gładkie ciasto.
  • Rozwałkowane ciasto trzymać pod przykryciem, a przed zlepieniem usunąć powietrze wokół farszu.
  • Na blasze zachować odstępy między pierogami, aby gorące powietrze rumieniło również ich boki.
Składniki

Składniki

Farsz z kapusty i pieczarek

  • 300 g białej kapusty, bez głąba, drobno poszatkowanej
  • 250 g hodowlanych białych pieczarek, drobno posiekanych
  • 100 g żółtej cebuli, drobno pokrojonej
  • 15 ml oleju rzepakowego
  • 5 g drobnej soli do farszu
  • 1 g mielonego czarnego pieprzu

Ciasto z twarogiem i wykończenie

  • 300 g mąki pszennej, plus trochę do podsypywania
  • 200 g zwartego twarogu, drobno pokruszonego; w razie wilgoci odcedzonego
  • 1 duże jajko, około 50 g bez skorupki
  • 25–55 ml zimnej wody, dolewanej stopniowo w razie potrzeby
  • 3 g drobnej soli
  • 20 g niesolonego masła, roztopionego do posmarowania
Sposób przygotowania

Sposób przygotowania

Sposób przygotowania

  1. Ugotować kapustę.W garnku zagotować wodę. Dodać kapustę i gotować na małym ogniu przez 8–10 minut, aż zmięknie. Dokładnie odcedzić, przestudzić do temperatury bezpiecznej do chwytania, odcisnąć nadmiar wody i drobno posiekać.

  2. Przygotować i schłodzić farsz.Na szerokiej patelni rozgrzać olej rzepakowy na średniej mocy. Smażyć cebulę przez 4–5 minut, aż zmięknie. Dodać pieczarki i smażyć 8–10 minut, mieszając, aż odparuje z nich płyn i będą całkowicie usmażone. Dodać kapustę, 5 g soli i pieprz; smażyć jeszcze 2–3 minuty, aby farsz odparował. Rozłożyć go na płytkim talerzu i szybko schłodzić. Jeśli lepienie nie rozpocznie się w ciągu 2 godzin, wstawić farsz do lodówki.

  3. Rozgrzać piekarnik i przygotować ciasto.Rozgrzać piekarnik do 200 °C w trybie góra–dół lub do 180 °C z termoobiegiem. Blachę wyłożyć papierem do pieczenia. Twaróg dokładnie rozkruszyć w dużej misce. Dodać mąkę, jajko i 3 g soli. Wymieszać, a następnie dolewać zimną wodę po 1 łyżce, aż powstanie zwarte, gładkie ciasto. Krótko wyrobić do połączenia, przykryć i odstawić na 20 minut.

  4. Uformować pierogi.Na lekko podsypanym mąką blacie rozwałkować ciasto na grubość 2–3 mm. Wykroić krążki o średnicy 7 cm. Na środku każdego ułożyć 10–11 g ostudzonego farszu. Złożyć na pół, wypchnąć powietrze i dokładnie zlepić. Ząbkami widelca docisnąć zaokrąglony brzeg. Ścinki rozwałkować ponownie tylko raz, a ulepione pierogi przykryć, aby nie obsychały.

  5. Upiec na złoto.Ułożyć pierogi na blasze z odstępami. Wierzch lekko posmarować roztopionym masłem. Piec przez 20–25 minut, raz obracając blachę, aż ciasto będzie upieczone, a pierogi równomiernie złociste. Jeden pieróg ze środka przekroić: ciasto powinno być upieczone również w środku, a farsz gorący.

  6. Odstawić i podać.Zostawić pierogi na blasze na 5 minut, po czym podawać na gorąco. Resztki przełożyć do płytkiego, zamykanego pojemnika i schłodzić w ciągu 2 godzin; przechowywać w temperaturze do 4 °C i zjeść w ciągu 3 dni. Podgrzać do gorąca w całej objętości, aż będą parować.

Wartości odżywcze

Wartości odżywcze

  • Wielkość porcji8 pierogów, około 175 g
  • Energiaokoło 300 kcal
  • Węglowodanyokoło 45 g
  • Białkookoło 12 g
  • Tłuszczokoło 9 g
  • Błonnikokoło 3 g
  • Sódokoło 560 mg

Podanie i przechowywanie: Podawać gorące, zaraz po wyjęciu z piekarnika, jako danie główne lub sycącą przekąskę. Do zwartego farszu z kapusty i pieczarek pasuje prosta sałatka; podać ją osobno, aby złocista skórka pozostała chrupiąca.

Podanie i przechowywanie: Farsz można przygotować dzień wcześniej, szybko schłodzić i przechować w lodówce w płytkim, zamkniętym pojemniku. Pierogi uformować i upiec w dniu podania. Upieczone resztki schłodzić w ciągu 2 godzin i zjeść w ciągu 3 dni. Podgrzewać w piekarniku nagrzanym do 180 °C, aż będą parować również w środku. Nie chłodzić i nie podgrzewać tej samej porcji wielokrotnie.

Podanie i przechowywanie: Jeśli nie ma zwartego twarogu, użyć łagodnego, zwartego sera świeżego o podobnej wilgotności i dobrze go odcedzić. Konsystencja ciasta i smak mogą się różnić.

Na koniec

Na koniec

  • Ciasto pszenne z twarogiem i farsz z kapusty oraz pieczarek zachowują udokumentowane cechy potrawy.
  • Dobrze odcisnąć i schłodzić farsz, starannie zlepić małe półksiężyce i upiec je na złoto.
Polskie dania narodowe

Polskie dania narodowe

Otwórz →
Porcja dania „Pierogi łomniczańskie“ na zbliżeniowym zdjęciu potrawy.
Polskie dania narodowe

Pierogi łomniczańskie

Wprowadzenie: Te niewielkie, owalne pierogi z Łomnicy-Zdroju mają miękką, jasnoszarą warstwę z drobno startych ziemniaków i biały środek z twarogu. Podaje się je ze skwarkami i odrobiną wytopionego tłuszczu, które podkreślają prosty smak ziemniaków i sera.

Otwórz →
Małe gotowane pierogi z soczewicą, falbanką i łyżeczką pokazującą ich rozmiar.
Polskie dania narodowe

Pierogi z soczewicą

Wprowadzenie: Te małe, półkoliste pierogi łączą miękkie pszenne ciasto z wyrazistym farszem z ugotowanej soczewicy, podsmażonej cebuli i czarnego pieprzu. Tradycja jest związana z miejscowością Bieliniec w gminie Ulanów na Podkarpaciu, gdzie dawniej rodziny uprawiały soczewicę na własne potrzeby.

Otwórz →
Miska małych pszennych klusek z Podhala obok ciepłego mleka.
Polskie dania narodowe

Kluski hałuski z Podhala

Wprowadzenie: Kluski hałuski to małe, nieregularne kluski z Podhala w Małopolsce. Ciasto przygotowuje się z mąki pszennej, jajek i soli, formuje w krótkie wałeczki, a następnie odrywa lub kroi na niewielkie kawałki i gotuje.

Otwórz →