Kruudmoes to regionalna potrawa z Geldrii i Overijssel we wschodniej Holandii, szczególnie z okolic Twente, Sallandu i Veluwe. W domowych wersjach łączy się kaszę jęczmienną, maślankę, kiełbasę wieprzową, ugotowany boczek, rodzynki i obfitą porcję świeżych ziół. Człon „kruud” w nazwie odnosi się do ziół mieszanych z kaszą. Skład i proporcje różnią się między rodzinami, dlatego poniższy przepis jest udokumentowaną wersją domową, a nie jedyną historyczną recepturą.
Regionalne opisy przedstawiają Kruudmoes jako sycące danie przygotowywane z produktów dostępnych w okolicy. Poszczególne przepisy różnią się rodzajem kaszy, namaczaniem, mięsem, ilością maślanki i zestawem ziół. Część wersji wykorzystuje zwykłą kaszę, którą trzeba namoczyć przez noc i gotować dłużej. W wybranej metodzie z Vechtdal używa się kaszy szybko gotującej się, która mięknie w około 15 minut bez nocnego namaczania. Tych różnych metod nie należy łączyć w jedną rzekomo obowiązującą recepturę.
Ta wersja opiera się na opublikowanym przepisie z Vechtdal w Overijssel: najpierw w wodzie gotuje się świeżą i wędzoną kiełbasę, a następnie w aromatycznym wywarze przygotowuje się kaszę. Pod koniec dodaje się pokrojoną kiełbasę, wcześniej ugotowany boczek, rodzynki i posiekane zioła. Maślankę wmiesza się dopiero wtedy, gdy zawartość garnka przestygnie do letniej temperatury. Inny opisany przepis rodzinny wykorzystuje podobne składniki, lecz kaszę najpierw namacza i gotuje dłużej. Tutaj zachowano krótszą metodę Vechtdal.
Kasza jęczmienna stopniowo uwalnia skrobię, która zagęszcza wywar, ale nie rozgotowuje ziaren na gładką masę. Fermentowana maślanka wnosi lekką kwasowość i sprawia, że potrawę można jeść łyżką. Dodana do zbyt gorącej kaszy może się zwarzyć, dlatego trzeba najpierw przestudzić zawartość garnka i nie gotować dania po jej wmieszaniu. Rodzynki równoważą słoność mięsa, a świeże zioła nadają całości roślinny aromat. Wśród charakterystycznych ziół wymienia się trybulę i miętę zieloną; inne regionalne mieszanki mogą zawierać natkę pietruszki, liście selera lub szczaw.
Kiełbasy gotuje się najpierw w wodzie, aby ich smak przeszedł do wywaru, który później posłuży do przygotowania kaszy. Temperaturę świeżej kiełbasy należy sprawdzić czystym termometrem w środku najgrubszego kawałka; zgodnie z zatwierdzoną recepturą ma osiągnąć 74 °C. Sam wygląd nie zastępuje wymaganego pomiaru bezpieczeństwa. Po wyjęciu kiełbas zachowuje się wywar, a świeżej kiełbasie pozwala odpocząć przez 3 minuty przed krojeniem. Gdy kasza pęcznieje i potrawa gęstnieje, ziarna mogą osiadać na dnie, dlatego trzeba często mieszać i utrzymywać mały ogień.
Studzenie jest częścią przygotowania. Garnek należy wstawić do zimnej wody i od czasu do czasu mieszać kaszę, aż stanie się letnia. Nie wolno zostawiać potrawy bez nadzoru na blacie. Następnie trzeba wmieszać zimną maślankę, przełożyć danie do płytkich pojemników i wstawić do lodówki w ciągu 2 godzin. W tej wersji resztki przechowuje się w 4 °C nie dłużej niż 2 dni. Do późniejszego spożycia należy odgrzać tylko potrzebną porcję, mieszając ją do równomiernego, parującego gorąca i co najmniej 74 °C; nie doprowadzać do wrzenia.
Kruudmoes podaje się na zimno lub letnio. Po schłodzeniu kasza nadal wchłania płyn, więc potrawa staje się gęstsza. Maślankę należy wmieszać delikatnie, tak aby ziarna pozostały całe, a mięso, rodzynki i zioła równomiernie rozłożyły się w kaszy. Zwykła kasza zamiast szybko gotującej się może wymagać namaczania i dłuższej obróbki; w takim przypadku trzeba kierować się instrukcją z opakowania, a nie czasami podanymi w tym przepisie. Holenderski charakter dania pozostaje zachowany: kasza gotuje się w wywarze z kiełbas, a potem łączy z maślanką i ziołami.
Danie zawiera jęczmień, czyli gluten, oraz maślankę, czyli produkt mleczny. W świeżej i wędzonej kiełbasie oraz boczku znajduje się wieprzowina. Przy wyborze kiełbasy należy sprawdzić opakowanie pod kątem dodatkowych składników i alergenów właściwych dla produktu. Przepis nie wprowadza zamienników religijnych ani dietetycznych, które zmieniłyby jego skład i tożsamość. Podane ilości wystarczają na około 8 porcji. Płytkie pojemniki warto przygotować przed rozpoczęciem gotowania, aby po zakończeniu szybko schłodzić potrawę.