Franse recepten

Croque-madame

Een gegratineerde croque met ham, Gruyère en bechamel, afgewerkt met één gebakken gepasteuriseerd ei met zachte dooier per sandwich.

Franse recepten
Delen
Croque-madame — geserveerd op een bord
Voorbereiding 15 minuten
Bereiding 30 minuten
Totaal 45 minuten
Opbrengst 4 sandwiches
Inleiding en overzicht

Croque-madame: ham, Gruyère, bechamel en gebakken ei

Een croque-madame hoort bij dezelfde familie van warme ham-kaassandwiches als de croque-monsieur, maar het zichtbare ei bovenop is geen garnering die zonder identiteitsverlies kan worden weggelaten. Deze bistro-uitvoering gebruikt pain de mie, gekookte ham, Gruyère, Dijonmosterd en bechamel, waarna elke sandwich wordt afgewerkt met één gebakken ei. Juist dat ei maakt het duidelijke verschil met de eenvoudiger croque-monsieur in deze reeks.

De bechamel wordt afgemeten gebruikt en niet als een dikke laag losse saus aangebracht. Laat boter en bloem zacht garen, klop de koude melk erdoor en stop wanneer de saus aan een lepel blijft hangen. Precies 60 g gaat op elke sandwich: genoeg om de kaas bovenop te laten gratineren zonder de onderste boterham slap te maken. In de oven moeten borrelende saus, gesmolten kaas en bruine randjes in hetzelfde korte tijdvenster ontstaan.

Voor het ei geldt een expliciete veiligheidskeuze. De dooier blijft hier bewust zacht, daarom zijn gepasteuriseerde schaaleieren verplicht. Bak tot het eiwit volledig ondoorzichtig en gestold is en leg vervolgens één ei op elke croque. Gebruik je gewone, niet-gepasteuriseerde eieren, bak dan zowel eiwit als dooier volledig stevig; een vage keuze tussen lopend en volledig gaar is voor een uitvoerbaar recept niet veilig genoeg.

Succespunten

Succespunten

  • Kook de bechamel. De bechamel is glad, heet en blijft aan het brood hangen zonder eraf te lopen.
  • Gratineer de croques. De kaas is volledig gesmolten en de bechamel borrelt.
  • Bak de eieren. Het eiwit is volledig ondoorzichtig en gestold zonder doorschijnende plekken, terwijl de dooiers zacht en duidelijk zichtbaar blijven.
Ingrediënten

Ingrediënten

Bechamel

  • 25 g ongezouten roomboter
  • 25 g tarwebloem
  • 250 ml volle melk, koud — Levert ongeveer 270 g saus op; gebruik precies 240 g en houd ongeveer 30 g ongebruikt over.
  • 1 g gemalen nootmuskaat
  • 2 g fijn zout

Sandwiches

  • 8 sneetjes pain de mie, elk 40 g; ongeveer 11 × 11 cm — 320 g totaal.
  • 160 g kant-en-klare gekookte ham, 4 porties van 40 g
  • 120 g Gruyère, grof geraspt
  • 20 g Dijonmosterd
  • 20 g ongezouten roomboter, zacht, voor brood en bakoppervlak

Ei bovenop

  • 4 g rote gepasteuriseerde schaaleieren; ongeveer 200 g zonder schaal — Pasteurisatie is verplicht omdat de dooiers bewust zacht blijven.
Bereiding

Bereiding

Bereiding

  1. Kook de bechamel. Smelt 25 g boter, roer de 25 g bloem erdoor en laat zacht garen zonder te bruinen. Klop de 250 ml koude melk er geleidelijk door en kook tot de saus glad is en dik genoeg om een lepel te bedekken. Breng op smaak met nootmuskaat en 2 g zout. Reken 12 minuten. De bechamel is glad, heet en blijft aan het brood hangen zonder eraf te lopen. Houd zuivelsaus heet of koel hem snel af; laat hem niet lauw staan.

  2. Bouw de sandwiches op. Bestrijk de binnenkant van vier sneetjes met de 20 g Dijonmosterd. Verdeel per sandwich 40 g ham en 15 g Gruyère, sluit met de overige sneetjes en bestrijk de buitenkanten met boter. Verdeel daarna precies 60 g bechamel over elke bovenkant en verdeel de resterende Gruyère over de saus. Reken 10 minuten. Elke sandwich is gelijkmatig gevuld en de topping reikt bijna tot de rand zonder over de bakplaat te lopen. Gebruik later aparte hulpmiddelen voor rauw ei en voor de kant-en-klare ham.

  3. Gratineer de croques. Bak en gratineer 14 minuten op 210 °C tot het brood aan de randen krokant is en de topping borrelt en bruine plekken krijgt. De kaas is volledig gesmolten en de bechamel borrelt. Serveer alleen wanneer ham en kaas in het midden overal goed heet zijn.

  4. Bak de eieren. Bak terwijl de sandwiches afmaken de vier gepasteuriseerde eieren in de resterende boter op middellaag vuur. Reken 4 minuten. Het eiwit is volledig ondoorzichtig en gestold zonder doorschijnende plekken, terwijl de dooiers zacht en duidelijk zichtbaar blijven. Gebruik voor deze zachte dooiers uitsluitend gepasteuriseerde eieren; bak bij gewone eieren ook de dooier volledig stevig.

  5. Leg het ei erop en serveer. Leg één gebakken ei duidelijk zichtbaar op elke hete sandwich en serveer direct. Reken 2 minuten. Elk ei blijft heel op de croque en de sandwich komt krokant en heet op tafel. Laat de afgewerkte sandwiches met ei niet op kamertemperatuur staan.

Serveren, bewaren en vooraf maken

Praktisch

Serveren, bewaren en vooraf maken

Serveer één sandwich per persoon zodra het ei erop ligt.

Serveren, bewaren en vooraf maken

Bechamel kan 1 dag vooraf worden gemaakt, snel worden afgekoeld, afgedekt bij 4 °C of lager worden bewaard en daarna zacht worden opgewarmd.

Serveren, bewaren en vooraf maken

Een afgewerkte croque-madame is weinig geschikt om vooraf te maken omdat ei en krokant brood snel achteruitgaan. Moeten restjes toch worden bewaard, koel ze dan snel en gebruik binnen 1 dag.

Serveren, bewaren en vooraf maken

Een andere goed smeltende Alpenkaas kan technisch werken, maar verandert smaak en zoutgehalte. Benoem steeds de werkelijk gebruikte kaas.

Voedingswaarde per portie

Voedingswaarde per portie

  • Portiegrootte1 complete sandwich met 1 ei
  • Calorieën600 kcal
  • Koolhydraten47,5 g
  • Eiwit33,5 g
  • Vet30,1 g
  • Vezels2,5 g
  • Natrium1125 mg
Allergenen en voedselveiligheid

Allergenen en voedselveiligheid

Allergenen: Ei, melk, tarwe/gluten, mosterd.

Bewaar kant-en-klare ham tot de bereiding bij 4 °C of lager.

Voor de bewust zachte dooier zijn gepasteuriseerde eieren vereist; anders moeten zowel eiwit als dooier stevig gaar zijn.

Koel bederfelijke restjes snel en bewaar ze bij 4 °C of lager.

Afsluiting

Afsluiting

  • Resultaat: Een krokante, hete croque met ham en Gruyère, bekroond met één duidelijk zichtbaar ei met zachte dooier.
  • Doorslaggevende techniek: Gebruik afgemeten bechamel en gepasteuriseerde eieren wanneer de dooier bewust zacht blijft.