Vietnam ulusal yemekleri

Cá lóc nướng trui — Mekong Deltası usulü pirinç samanında yılanbaş balığı

Cá lóc nướng trui, Vietnam’ın Mekong Deltası ile özdeşleşen bütün balık yemeklerinden biridir. Temizlenmiş yılanbaş balığı şişe geçirilir, pirinç samanı ateşinde pişirilir ve pirinç kâğıdı, otlar, pirinç eriştesi ve dip sosla paylaşılır. Bu ev tipi tarif sade pişirme biçimini korurken açık havada kontrollü ateş ve termometreyle sıcaklık kontrolü kullanır. Saman ateşinde açık alev yalnızca dışarıda yakılmalıdır.

Vietnam ulusal yemekleri
Paylaş
Pirinç kâğıdı, otlar, salatalık, erişte ve sosla servis edilen balığın geniş masa görünümü
Pirinç kâğıdı, otlar, salatalık, erişte ve sosla servis edilen balığın geniş masa görünümü
Porsiyon sayısı 4
Pişirme 45 dakika
Bekleme 5 dakika
Toplam süre 85 dakika
Porsiyon başına enerji yaklaşık 450 kcal
Genel bakış

Cá lóc nướng trui — Mekong Deltası usulü pirinç samanında yılanbaş balığı

Cá lóc nướng trui adı, şişe geçirilen bütün yılanbaş balığının yanan pirinç samanında doğrudan pişirilmesini anlatır. Vietnam Ulusal Turizm İdaresi, bu yemeği Mekong Deltası’nın güneybatısındaki Trà Sư çevresinde sunulan yöresel lezzetler arasında sayar. Ailelerin yöntemleri değişebilir; bazı kırsal usullerde balık pulları alınmadan pişirilir. Bu tarifte pişme derecesini kontrol etmeyi ve eti servis etmeyi kolaylaştırmak için balık pulları ve iç organları temizlenir. Bu, ev mutfağına uyarlanmış pratik bir versiyondur; tek geleneksel yöntem olduğu iddiası taşımaz.

Sıcak ve lif lif ayrılan balık etini marul, otlar, salatalık ve pirinç eriştesiyle pirinç kâğıdına sarın. Nước chấm tuz, tatlılık, lime ve sarımsak katar; taze soğan yağı balığın tadını bastırmadan aroma verir. Izgaradan önce balığı sade şekilde tatlandırın.

Pratik öneriler

Pratik öneriler

  • Başarı ipuçlarıTemizlenmiş ve baştan kuyruğa kalınlığı dengeli bütün balık seçin, iyice kurulayın; sığ çizikler en kalın kısmın pişmesine yardımcı olur. Ateşi yalnızca dışarıda, yanmaz bir zeminde yakın; sürekli gözetin ve kuru, işlem görmemiş samanı azar azar ekleyin. Balığın eşit pişmesi için şişi çevirin; dışı içinden önce yanmasın. Omurgadan uzakta iki kalın noktada en az 62,8°C ölçün; süre ve görünüş tek başına yeterli değildir. Çiğ ve pişmiş balık için ayrı tabak ve gereç kullanın.
Malzemeler

Malzemeler

Balık ve yakıt

  • 1 adet bütün yılanbaş balığı, temizlenmiş, içi çıkarılmış ve pulları alınmış (yaklaşık 1,2 kg)
  • 6 g ince tuz
  • 1,5–2 kg kuru, işlem görmemiş pirinç samanı (yalnızca yakıt; yenmez)

Taze soğan yağı

  • 15 ml nötr yağ
  • 40 g taze soğan, ince doğranmış

Taze eşlikçiler

  • 160 g pirinç kâğıdı
  • 400 g pişmiş pirinç eriştesi
  • 120 g yeşil yapraklı marul
  • 200 g salatalık, ince çubuklar hâlinde
  • 20 g Tay fesleğeni yaprağı
  • 20 g nane yaprağı
  • 20 g Vietnam kişnişi (rau răm)
  • 30 ml lime suyu

Nước chấm

  • 60 ml balık sosu
  • 60 ml ılık içme suyu
  • 25 g toz şeker
  • 8 g sarımsak, ince kıyılmış
  • 5 g kırmızı bird’s-eye biber, ince doğranmış (isteğe bağlı)
Yapılışı

Yapılışı

Yapılışı

  1. Balık sosu, ılık su ve şekeri şeker eriyene kadar karıştırın. Lime suyu, sarımsak ve isteğe bağlı biberi ekleyip kenara alın.

  2. Küçük bir tencerede yağı kısık ateşte ısıtın. Taze soğanı ekleyip yalnızca yumuşayana ve canlı yeşil kalana kadar 30–45 saniye pişirin. Kahverengileştirmeyin; kenara alın.

  3. Marul, salatalık, fesleğen, nane ve Vietnam kişnişini yıkayıp kurulayın. Pirinç eriştesini ambalajındaki talimata göre pişirin, süzüp soğutun. Otları, sebzeleri, erişteyi ve pirinç kâğıdını temiz bir tepsiye dizin.

  4. Balığın yüzeyini kurulayın. Her iki yanın en kalın kısmına omurgaya ulaşmadan üçer sığ çapraz çizik atın. Tuzu balığın her yerine ve çiziklerin içine sürün.

  5. Ateşi dışarıda, sağlam ve yanmaz bir zeminde; binalardan, saçaklardan, kuru bitkilerden ve kuvvetli rüzgârdan uzakta kurun. Çocukları ve hayvanları uzak tutun; suyu veya söndürücüyü hazır bulundurun. Bu samanlı açık ateşi kapalı alanda veya balkonda kullanmayın; işlem görmüş saman ya da sıvı tutuşturucu kullanmayın.

  6. Şişi balığın ağzından kuyruğa doğru boylamasına geçirin ve sabitleyin. Kuru, işlem görmemiş pirinç samanını balığın altındaki ızgara çevresinde küçük, yönetilebilir demetler hâlinde yakın. Alevlerin kor hâline gelmesini bekleyin, balığı çevirin ve uzun alevlenmeler yaratmadan eşit pişmesi için samanı azar azar ekleyin. Ateşi sürekli gözetin; ısıya dayanıklı eldiven ve uzun maşa kullanın. Balığın kalınlığına ve ateşe göre 35–50 dakika sürebilir; süre tek başına piştiğini göstermez.

  7. Temiz termometreyi yandan ete sokarak, kemiğe değdirmeden en kalın iki noktayı ölçün. Her iki nokta en az 62,8°C’ye (pratik hedef 63°C) ulaşana kadar pişirmeyi sürdürün. Et opaklaşmalı ve kolayca liflerine ayrılmalıdır. Temiz bir tepsiye alın ve 5 dakika dinlendirin. İsterseniz çok yanmış deriyi çıkarın; isi kaplamış kısımları yemeyin.

  8. Taze soğan yağını balığın üzerine gezdirin. Pirinç kâğıdı, erişte, otlar, salatalık ve sosla servis ederek herkesin kendi sarmasını hazırlamasını sağlayın. Pişmiş balığı çiğ balığın durduğu tepsiye koymayın. Artanları 2 saat içinde (32°C üstünde 1 saat içinde) buzdolabına kaldırın, 2 gün içinde tüketin ve 73,9°C’ye kadar yeniden ısıtın.

Pratik öneriler

Pratik öneriler

Pratik öneriler

Güvenilir bir balıkçıdan tüketime uygun yılanbaş balığı alın; isterseniz temizleyip pullarını çıkarmasını isteyin. Yüzeyi iyice kurulamak buharı azaltır ve eşit kızarmayı sağlar. Pirinç samanı bulamazsanız dış mekânda kapaklı kömürlü ızgara kullanıp aroma için bir avuç işlem görmemiş saman ekleyin; dolaylı ısıyla pişirin ve sıcaklığı yine ölçün. Saman yerine kuru ot, boyalı veya kimyasal işlem görmüş bitki malzemesi kullanmayın ve kapalı alanda ateş yakmayın. Pirinç kâğıdını paket talimatına göre hazırlayın: bazı yapraklar içme suyuna kısa süre batırılır, bazıları kuru servis edilip masada yumuşatılır.

Sorun giderme

Dışı merkezden önce koyulaşıyor: Balığı güçlü alevden uzaklaştırın, samanın daha çok korlaşmasını bekleyin ve şişi çevirmeyi sürdürün. Omurgaya yakın et hâlâ yarı saydam: Balığı tekrar ateşe koyun ve iki kalın noktayı yeniden ölçün. Pirinç kâğıdı yırtılıyor: Daha az su kullanın veya ıslatma süresini kısaltın. Sos fazla tuzlu: Ilık su ve lime suyunu azar azar ekleyin. Alev aniden yükseliyor: Saman eklemeyi bırakıp güvenli mesafede alevin yatışmasını bekleyin; ateşe yağ veya tutuşturucu dökmeyin.

Sık sorulan sorular

Mutlaka pirinç samanı mı kullanılmalı? Pirinç samanı bu tarzın ayırt edici unsurudur, ancak ailelerin tekniği ve yakıtı değişebilir. Açık ateş uygun değilse dış mekânda kapaklı kömürlü ızgaraya aroma için az miktarda saman eklemek pratik bir seçenektir. Derisi yenir mi? Yemek zorunlu değildir. Bazı yöntemlerde deriyle pişirilir; çok yanmış veya is kaplamış kısımları ayırın. Balık pirinç kâğıdına nasıl sarılır? Kâğıdı paket talimatına göre yumuşatın; biraz erişte, marul, ot, salatalık ve balık ekleyin. Kenarları içe katlayıp sıkıca sarın ve nước chấm’e hafifçe batırın.

Porsiyon başına besin değerleri

Değerler, tüm sos ve eklenen tuz dahil tarifin dörtte biri için yaklaşık hesaplanmıştır. USDA besin verileri, hesaplama için yağsız bir tatlı su balığı örneği ve balığın yenebilir kısmının %45 olduğu varsayımı kullanılmıştır; kullanılan türe ait bir analiz değildir. Verim, ürün ve tüketilen sos miktarına göre en az ±%25 değişim beklenir. Kızartmada yağ emilimi de, geçerli olduğunda, ölçülmüş değil varsayılmıştır.

Porsiyon başına besin değerleri

Porsiyon başına besin değerleri

  • PorsiyonPirinç kâğıdı, erişte, otlar ve sosun tahmini payıyla tarifin 1/4’ü
  • Enerji450 kcal
  • Karbonhidrat65 g
  • Protein34 g
  • Yağ7 g
  • Lif3 g
  • Sodyum2230 mg
Alerjenler ve güvenlik

Alerjenler ve güvenlik

Balık ve balık sosu içerir. Pirinç kâğıdı ve erişte etiketlerinde başka alerjen olup olmadığını kontrol edin. Çiğ balığı soğukta ve tüketime hazır yiyeceklerden ayrı tutun; temas sonrası elleri, tahtayı ve gereçleri yıkayın. En kalın iki nokta 62,8°C’ye ulaşmalıdır; opaklaşma ve kolay ayrılma ek işaretlerdir, termometrenin yerini tutmaz. Ateşi yalnızca dışarıda kullanın, sürekli gözetin ve çocuklarla hayvanları uzak tutun. Pişmiş balığı 2 saat içinde (32°C üstünde 1 saat içinde) soğutun, en fazla 2 gün saklayın ve artanları 73,9°C’ye kadar ısıtın.

Servis

Servis

  • Balığı, otları, erişteyi ve pirinç kâğıdını masanın ortasına koyup taze sarmalar hazırlayın.
  • Ateşi gözetin ve balığın piştiğine saate göre değil termometreyle karar verin.