Przepisy kuchni francuskiej

Gâteau battu

Jedno wysokie, mocno wzbogacone ciasto drożdżowe o masie około 650 g i 8 kawałkach, wypiekane w charakterystycznej wysokiej, karbowanej formie, z ciemnobrązową skórką i złotym, lekkim miękiszem.

Przepisy kuchni francuskiej
Udostępnij
Gâteau battu — pokazane z widocznym przekrojem
Przygotowanie 40 minut
Pieczenie 30 minut
Łącznie 370 minut
Wydajność 1 wysokie ciasto, około 650 g, 8 kawałków
O daniu

Gâteau battu — wysokie drożdżowe ciasto z Vimeu i Baie de Somme

Gâteau battu jest charakterystycznym wypiekiem Pikardii, szczególnie Vimeu i Baie de Somme. Choć należy do rodziny bardzo bogatych ciast drożdżowych, nie powinno być sprowadzane do zwykłej brioche. Duża ilość żółtek i masła, intensywne ubijanie oraz kilka etapów fermentacji tworzą wyjątkowo lekkie, złote wnętrze, a wysoka karbowana forma nadaje sylwetkę przypominającą czapkę kucharską.

Ciasto powstaje z 250 g mąki, 108 g żółtek, 50 g całego jajka, 30 g świeżych drożdży, 100 ml wody, 75 g cukru, 5 g soli i 175 g masła. Woda ma około 28 °C, natomiast masło powinno być miękkie, około 22–24 °C. Zbyt gorący płyn lub tłuszcz może uszkodzić drożdże i zaburzyć fermentację. Po początkowym połączeniu ciasto ubija się intensywnie przez pełne 20 minut, aż stanie się błyszczące, elastyczne i zacznie odchodzić od misy.

Fermentacja przebiega w trzech etapach. Pierwsze wyrastanie trwa około 75 minut w 24–26 °C i kończy się przy mniej więcej podwojonej objętości. Po wbiciu miękkiego masła ciasto wyrasta drugi raz przez około 75 minut, ponownie do podwojenia. Następnie zostaje delikatnie odgazowane, przełożone do specjalnej formy wypełnionej początkowo tylko do połowy i pozostawione na ostatnie około 60 minut, aż znajdzie się około 1 cm poniżej karbowanej krawędzi.

Najważniejsze punkty

Najważniejsze punkty

  • Początkowy etap ubijania prowadzić pełne 20 minut przed pierwszym wyrastaniem.
  • Wodę utrzymywać około 28 °C, a masło 22–24 °C; nie używać gorących składników.
  • Każde wyrastanie oceniać również po objętości, nie tylko po zegarze.
  • Specjalną formę napełnić początkowo do połowy i dopiero przy końcowym wyrastaniu doprowadzić ciasto do około 1 cm poniżej brzegu.
Składniki

Składniki

  • 250 g zwykłej mąki pszennej — drobnej, zbliżonej funkcją do francuskiej T45, jeśli jest dostępna bez deklarowania ścisłej równoważności
  • 108 g żółtek — 6 dużych żółtek, masa jadalna
  • 50 g całego jajka — 1 średnie jajko, roztrzepane
  • 30 g świeżych drożdży piekarskich — pokruszonych
  • 100 ml wody — letniej, około 28 °C
  • 5 g drobnej soli
  • 75 g drobnego cukru do wypieków
  • 175 g masła niesolonego — miękkiego, około 22–24 °C; bardzo cienka warstwa do formy pochodzi z tej samej odmierzonej ilości
Sposób przygotowania

Sposób przygotowania

Mieszanie i pierwsze wyrastanie

  1. Rozpuścić drożdże i rozpocząć ciasto. 30 g świeżych drożdży rozprowadzić w 100 ml wody o około 28 °C. Dodać 250 g mąki, 108 g żółtek i 50 g całego jajka. Mieszać około 5 minut, aż drożdże rozłożą się równomiernie, a masa utworzy zwarte, spójne ciasto.

  2. Ubijać do elastyczności, następnie dodać cukier i sól. Prowadzić intensywne ubijanie przez pełne 20 minut. Stopniowo wprowadzić 75 g cukru i 5 g soli. Temperatura ciasta powinna pozostawać około 23–25 °C. Gotowa masa jest błyszcząca, sprężysta i zaczyna czysto odchodzić od misy.

  3. Przeprowadzić pierwsze wyrastanie. Przykryć i pozostawić na około 75 minut w 24–26 °C. Nie przechodzić dalej tylko na podstawie czasu; ciasto ma mniej więcej podwoić objętość.

Masło i drugie wyrastanie

  1. Wbić miękkie masło. Do ciasta wprowadzać stopniowo 175 g masła o około 22–24 °C, zachowując temperaturę samej masy około 23–25 °C. Mieszać około 5 minut, aż całe masło zostanie wchłonięte, a ciasto znów będzie gładkie, błyszczące i zacznie odchodzić od misy.

  2. Przeprowadzić drugie wyrastanie. Ponownie przykryć i pozostawić na około 75 minut w 24–26 °C. Wzbogacone ciasto powinno znów mniej więcej podwoić objętość.

Forma, ostatnie wyrastanie i pieczenie

  1. Delikatnie odgazować i pozostawić do wyrośnięcia w formie. Specjalną formę natłuścić bardzo cienko masłem pobranym z odmierzonej ilości. Ciasto delikatnie odgazować i przełożyć tak, aby początkowo sięgało około połowy wysokości. Pozostawić na około 60 minut w 24–26 °C, aż znajdzie się około 1 cm poniżej karbowanej krawędzi.

  2. Upiec do ciemnobrązowej skórki i ściętego środka. Piec 30 minut w 170 °C. Gotowy gâteau battu ma ciemnobrązową skórkę, około 93 °C w środku i czysty patyczek po wbiciu. Powinien być lekki, ale całkowicie upieczony.

  3. Całkowicie ostudzić przed wyjęciem z formy. Pozostawić na 90 minut w temperaturze pokojowej. Dopiero całkowicie chłodne ciasto wyjąć z formy i kroić; powinno utrzymać wysoką karbowaną sylwetkę i odsłaniać złoty, napowietrzony miękisz.

Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem

Praktyczne wskazówki

Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem

Kroić na 8 pionowych kawałków, aby zachować widoczny kształt wysokiej formy i otwartą strukturę miękiszu.

Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem

Ze względu na zależność fermentacji od temperatury pomieszczenia najlepiej mieszać ciasto w dniu pieczenia. Gotowy gâteau battu można jednak upiec dzień wcześniej i po pełnym ostudzeniu przechowywać szczelnie.

Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem

Przechowywać szczelnie w chłodnej temperaturze pokojowej do 2 dni albo w lodówce do 4 dni. Schłodzone porcje przed podaniem zbliżyć do temperatury pokojowej. Krótkie, łagodne ogrzanie w piekarniku jest możliwe, ale nie jest konieczne.

Podawanie, przechowywanie i przygotowanie z wyprzedzeniem

Drożdże instant mogą zastąpić 30 g drożdży świeżych wyłącznie po użyciu zweryfikowanego przelicznika producenta; nie należy zgadywać dawki. Zwykła niska forma do brioche zmienia charakterystyczną sylwetkę i powinna być opisana jako adaptacja, nie jako ta sama forma gâteau battu.

Rozwiązywanie problemów

Rozwiązywanie problemów

  • Ciasto jest tłuste i nie odchodzi od misymasło lub masa były zbyt ciepłe. Krótko schłodzić misę i kontynuować łagodne mieszanie.
  • Miękisz jest zbitywyrastania mogły zostać skrócone albo struktura niedostatecznie wyrobiona. Oceniać każdy etap po wzroście objętości, nie po samym czasie.
Wartości odżywcze na porcję

Wartości odżywcze na porcję

  • Wielkość porcji1 kawałek (1/8 ciasta)
  • Kalorie364 kcal
  • Węglowodany34 g
  • Białko6,7 g
  • Tłuszcz22,3 g
  • Błonnik0,8 g
  • Sód265 mg
Alergeny i bezpieczeństwo żywności

Alergeny i bezpieczeństwo żywności

Alergeny: gluten (pszenica), mleko, jaja.

Woda powinna mieć około 28 °C, a masło około 22–24 °C, aby nie przegrzewać drożdży. Wszystkie trzy etapy wyrastania muszą osiągnąć opisane oznaki wzrostu; nie przyspieszać fermentacji nadmiernym ciepłem.

Jajeczny środek piec do około 93 °C i do czystego patyczka. Całkowicie ostudzić przed szczelnym owinięciem lub zamknięciem w pojemniku.

Podsumowanie

Podsumowanie

  • Rezultat: Wysokie, karbowane gâteau battu o ciemnobrązowej skórce i złotym, lekkim miękiszu, około 650 g i 8 kawałków.
  • Decydująca technika: Intensywnie ubijać przez pełne 20 minut i prowadzić trzy wyrastania do właściwych oznak objętości.